10. sınıf öğrencilerinin özel dörtgenler bağlamında geometrik düşünme düzeylerinin ve kavram yanılgılarının incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Matematik Ve Fen Bilimleri Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA KORKUT
Danışman: Orhan Çanakçı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, ortaöğretim 10. sınıf öğrencilerinin özel dörtgenler bağlamında geometrik düşünme düzeylerini ve kavram yanılgılarını incelemek amaçlanmıştır. Bu genel amaç doğrultusunda öğrencilerin kare, dikdörtgen, yamuk, eşkenar dörtgen, paralelkenar ve deltoid kavramları ile ilgili geometrik düşünme düzeylerine göre kavram yanılgılarının nasıl değiştiği incelenmiştir. Çalışmada nitel araştırma yönteminden ve eylem araştırması deseninden yararlanılmıştır. Çalışma grubunu 2022-2023 eğitim-öğretim yılında Batman Merkez'deki bir devlet lisesinin 10. sınıfında öğrenim gören öğrencileri oluşturmaktadır. Geometrik düşünme düzeylerini belirlemek amacıyla 70 öğrenciye "Özel Dörtgenler Geometrik Düşünme Düzeyleri Belirleme (ÖDGD)" testi uygulanmıştır. ÖDGD testi sonucunda araştırmaya katılan öğrenciler arasında Düzey 5: Sistematik Düşünme Düzeyinde bulunan öğrencilerin olmadığı görülmüştür. Uygulama sonucunda diğer dört düzeyden toplamda 8 öğrencinin kavram yanılgılarını belirlemek amacıyla "Özel Dörtgenler Kavram Yanılgıları Belirleme (ÖDKY)" testi uygulanmıştır. ÖDGD testi için kullanılan puanlama rubriğine göre öğrencilerin %10 (7 kişi)'u Düzey 1'de ve %30 (21 kişi)'u Düzey 2'de ayrıca %41,42 (29 kişi)'sinin Düzey 3'te ve %18,58 (13 kişi)'inin Düzey 4'te olduğu görülmektedir. ÖDKY testinin içerik analizi sonucunda genel olarak öğrencilerde şekil benzerliği, alan hesaplama ve yükseklik, hiyerarşik ilişkiler ve kavram bilgisi konusunda kavram yanılgılarına rastlanmaktadır. Öğrencilere uygulanan iki testteki bulgular sonucunda her düzeydeki öğrencilerin kavram yanılgısına sahip olduğu ancak kavram yanılgılarının sayısının geometrik düşünme düzeylerine göre değiştiği görülmüştür. Geometrik düşünme düzeyleri öngörülen düzeyde olmayan yani Düzey 1 ve Düzey 2'de olan öğrencilerde, düşünme düzeyi öngörülen düzeyde olan yani Düzey 3 ve Düzey 4'te olan öğrencilere göre daha fazla kavram yanılgısı olduğu görülmüştür. Öğrenci kavramları daha iyi öğrendikçe, kavramlar arası hiyerarşik ilişkileri daha iyi kavradıkça geometrik düşünme düzeyleri bir üst seviyeye çıkmaktadır. Her doğru öğrenme sonucunda oluşabilecek kavram yanılgılarının engellendiği görülmüştür. Son olarak, araştırmanın sonuçları doğrultusunda öneriler sunulmuştur. Anahtar Kelimeler: Geometrik Düşünme Düzeyleri, Van Hiele, Kavram Yanılgısı, Özel Dörtgenler