PETROL SAHALARINDAKİ KARAKTERİSTİK BORU HATLARINDA 5LX42 VE 5LX52 MALZEME YÜZEYİNE KAPLAMA YÖNTEMLERİ UYGULANARAK KOROZYON ETKİLERİNİN ELEKTROKİMYASAL METOTLARLA ARAŞTIRILMASI
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Makine Mühendisliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KAMALEDDİN ISMAEIL
Danışman: Senai Yalçınkaya
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Petrol endüstrisinde, ham petrolün üretimi, taşınması ve işlenmesi sırasında borular ile petrol pompalandığında bir çok potansiyel riskler ve sorunlar ortaya çıkmaktadır. Ortaya çıkan bu riskler ve bu problemler petrol endüstrisindeki çalışanlar tarafından çözülmeye çalışılmaktadır. Bu problemlerin bazıları karmaşık ve zordur. Petrol ve petrol ürünlerinin istasyona taşıyan, ham petrol boru hatlarındaki korozyon oluşumudur. Bu korozyon oluşumu hakkında yapılan uygulama ve literatür çalışması incelenmiştir. Literatür çalışmasında elde edilen deneysel sonuç değerleri çalışmamızda dikkate alınarak uygulamalar yapılmıştır. Materyal ve yöntem Bölümünde Petrol boru hatların sınıflandırılması yapıldı. Türkiye'de petrol borularının gelişimi kullanılması ve Türkiye'den geçen petrol boru hatları incelendi. Deneysel çalışmada Batman-Dörtyol petrol boru hattı örnek alınarak çalışma düzenlendi. Korozyon ve korozyonu etkileyen faktörler, Korozyon maliyetleri ve korozyon hızı ölçme yöntemleri hakkında çalışmalar yapıldı. Korozyondan korunma yöntemleri hakkında çalışmalar incelendi. Petrol üretim sahalarından rafinaj istasyonuna kadar taşınan ham petrol boru hatlarındaki korozyon oluşumu, ham petrol bileşenlerinin çokluğu ve karmaşıklığı nedeni ile petrol endüstrisinde büyük hasarlara ve maliyet kayıplarına neden olmaktadır. Bu çalışmada, Petrol sahalarındaki karakteristik boru hatlarında yaygın olarak kullanılan 5LX42 ve 5LX52 malzeme yüzeyine kaplama yöntemleri uygulanarak korozyon etkilerinin elektrokimyasal metotlarla araştırılması hususunda deneysel uygulamalar yapılmıştır. Yapılan deneylerin karşılaştırmaları farklı kaplama ve koruma yöntemleri kullanılmıştır. İlk önce bir numunenin kaplamasız olarak korozyona ve aşınmaya maruz bırakılarak incelendi. Daha sonra kaplama yöntemleri uygulanarak deneysel çalışmalar yapılmıştır. Yapılan çalışmalarda epoksi kaplamalı numuneleri boyadıktan sonra belirlenen deney şartlarında toprağa gömülmüştür. Toprağa gömülme süresi 24 hafta (altı ay) olarak belirlendi. Daha sonra Epoksi+ Poliüretan kaplaması, numuneler temizleme işleminden sonra kurutma işlemine tabi tutuldu. Bu işlemden sonra aynı şekilde sırasıyla Epoksi elyaflar la korunacak şekilde muhafaza altına alınmıştır. Tüm deneysel çalışmalarda çalışma öncesi ve çalışma sonrası, bu deneysel uygulamada kullanılan numuneler üzerinde Ölçümler yapıldı, ağırlıkları ölçüldü ve mikoskobik görüntüleri alındı. Çalışmada ölçümler sonucunda elde edilen veriler tablo ve grafikleri elde edildi. Karşılaştırmaları yapıldı. Yaptığımız deneysel çalışmada elde ettiğimiz sonuçlar da kaplamasız boruların korozyon oranı daha yüksek olduğu görüldü. Katodik korumanın her iki tip boruda daha güçlü olduğu görüldü. Kaplamasız boru koruma oranı daha düşüktür ve 5LX42 tipin gömülü olduğu toprağın, 5LX52 tipe göre korozyona karşı daha yüksek bir direnç gösterdiği görülmüştür.