Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü, Bilgi Ve Belge Yönetimi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYLİN GÜNAY
Danışman: Bahattin Yalçınkaya
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
| Dijital çağın en belirleyici unsurlarından biri haline gelen bilgi ve iletişim teknolojileri, bireylerin bu teknolojilere erişim düzeyleri, kullanım becerileri ve dijital kazanımlara ulaşma imkanları arasındaki farklılıkları daha da görünür kılmaktadır. Dijital uçurum kavramı ise yalnızca teknik erişimdeki yetersizlikleri değil, aynı zamanda dijital beceri düzeylerindeki farklılıkları ve bu beceriler aracılığıyla elde edilen faydalardaki dengesizlikleri kapsamaktadır. Bu durum, dijitalleşme sürecinde bireyler, kurumlar ve toplumlar arasındaki eşitsizliklerin çok boyutlu bir olgu olarak ele alınmasını gerekli kılmaktadır. Üniversite kütüphaneleri, bilgiye erişimin ve akademik üretkenliğin merkezinde yer alan kurumlar olarak dijital uçurumun azaltılmasında stratejik bir role sahiptir. Bu kapsamda kütüphaneciler, hem kullanıcıların bilgiye erişimini kolaylaştıran aracılar hem de dijital yetkinliklerin geliştirilmesinde kritik aktörlerdir. Bu nedenle, üniversite kütüphanecilerinin dijital okuryazarlık düzeylerinin ve dijital uçurum konusundaki farkındalıklarının incelenmesi, sadece bireysel yeterliliklerin değil, aynı zamanda kurumsal hizmetlerin ve politikaların da değerlendirilmesi açısından önem taşımaktadır. Tez kapsamında Türkiye'deki 362 üniversite kütüphanecisinden çevrim içi anket yoluyla veri toplanmış, elde edilen bulgular betimsel istatistikler ve korelasyon analizleriyle değerlendirilmiştir. Araştırma sonuçları, kütüphanecilerin dijital uçurum konusunda yüksek düzeyde farkındalığa sahip olduğunu göstermektedir. Buna karşın üniversite kütüphanelerinde dijital beceri eğitimlerinin yetersizliği, cihaz ve altyapı desteğindeki sınırlılıklar ile politika ve prosedürlerin eksikliği dikkat çekmektedir. Sonuç olarak, bireysel düzeyde güçlü bir farkındalık bulunmasına rağmen bu duyarlılığın kurumsal uygulamalara yeterince yansımadığı ortaya konulmuştur. Üniversite kütüphanelerinin, dijital uçurumu azaltmayı hedefleyen kapsayıcı, planlı ve sürdürülebilir stratejilere yönelmesi gerekliliği vurgulanmaktadır. |