İlköğretim okulları 2. ve 3. sınıf hayat bilgisi kitaplarının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Temel Eğitim Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 1998

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Ergün Tuncer

Danışman: CEMİL ÖZTÜRK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZET Bu araştırmada, İlköğretim Okulları'nda okutulan Hayat Bilgisi (2-3) kitaplarının öğretmen görüşleriyle değerlendirilmesi yapılmıştır. Geçmişten günümüze, geniş bir kullanım alanı olan ders kitabı öğretimin geleneksel aracı olmuştur. Ders kitabı, geleneksel araç olarak bilinmesine rağmen, çağımızda, öğrenmeyi sağlayacak, kolaylaştıracak, güdüleyici, araştırıcı, öğrenmeyi kalıcı kılacak ve etki yapabilecek birtakım unsurlarla zenginleştirilerek istenilen sonuçlara varılabilir. Bu sonuç ise, ders kitabının taşıması gereken, çeşitli özelliklere bağlıdır. Ülkemizde de genelde yaygın öğretim aracı olarak kullanılan ders kitabı özel bir öneme sahiptir. Bu nedenden dolayıdır ki, okullarımızda kullanılan Hayat Bilgisi (2-3) kitaplarının ne durumda olduklarının öğrenilmesi gerekmektedir. Bu amaç doğrultusunda bir anket hazırlanarak, İstanbul İline bağlı Kartal, Pendik, Tuzla ilçeleri ile Kocaeli iline bağlı Körfez ve Gebze ilçelerinde bulunan 51 İlköğretim Okulunda görev yapan toplam 319, 2. ve 3. Sınıf öğretmenleri tarafından cevaplandırılmıştır. Araştırmada ders kitaplarının içerik, anlatım biçimi, öğrenci ilgi ve beklentilerine uygunluk düzeyi, fiziksel durumu ve kitap seçimi ile ilgili sorulara cevap aranmıştır. Öğretmenlerin soruya verdikleri cevaplarıyla cinsiyetleri ve meslek kıdemleri arasındaki ilişkiye bakılmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara göre, Hayat Bilgisi kitaplarının; cildi esnek ve yıpranmaya karşı "Biraz" dayanıklı olduğu kitapların kapağı, cildi ve sayfa düzenin öğrenciye "Biraz" cazip gelecek nitelikte olduğu, kitaplarda belirtilen kavramlarınanlaşılması için örneklerden "Biraz" yararlanıldığı, konu sonlarında bulunan soruların öğrenciyi "Biraz" değerlendirebilecek nitelikte olduğu, kitaplarda yer alan bilgilerin öğrenci tarafından "Biraz" gerçek hayatta uygulanacak nitelikte olduğu, kitaplarda konuların verilmesinde ifade ve beceri dersleri ile "Biraz" bağlantı sağlandığı, kitaplarda konular ve konuların aktarımında öğrencinin zihinsel gelişim basamaklarının "Biraz" dikkate alındığı, kitaplarda özet ve tekrarlara "Çok az" yer verildiği, kitapların dayandığı yöntemin etkili bir öğretim süreci için "Biraz" uygun olduğu, ünite kısımlarının açık ve ilgi çekecek biçimde "Biraz" hazırlandığı. Hayat Bilgisi kitaplarında sözlük kısımlarına yer verilmesinin gerekli olduğu, kitaplarda imla ve noktalama bakımından "Çok az" hata olduğu, ders kitaplarının seçiminin velilere bırakılmasının "Hiç" doğru olmadığı sonuçlarına varılmıştır. Kitaplar diğer yönleri ile "Çoğunlukla" olumlu bulunmuştur. II