Gama-aminobütirik asit agonistlerinin nükleus akümbens kabuk bölgesine uygulanmasının naloksonla indüklenmiş morfin yoksunluğu üzerindeki etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Tıbbi Farmakoloji Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BETİLAY TOPKARA
Danışman: Hasan Raci Yananlı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Opioid bağımlılığı ciddi bir sağlık sorunudur. Opioidlerin kronik kullanımı bağımlılık ve toleransa neden olur. İlaca erişim engellendiğinde/bırakıldığında yoksunluk sendromu adı verilen çeşitli fizyolojik belirtiler ortaya çıkar. Yapılan çalışmalarda nükleus akümbensin (NAc) madde bağımlılığında önemli bir merkez olduğu; GABA (Gama-Aminobütirik asit) reseptörlerinin de kötüye kullanılan ilaçların mekanizmasında modülatör rol oynadığını gösterilmiştir. Bu çalışmanın amacı naloksonla tetiklenmiş morfin yoksunluğunda, GABA agonistlerinin NAc'ye uygulanmasının yoksunluk belirtileri üzerindeki etkisinin incelenmesidir. Çalışmada Sprague-Dawley sıçanlar kullanılmış, sıçanların NAc kabuk/çekirdek bölgesine stereotaksik cerrahi yöntemi ile bilateral klavuz kanüller yerleştirilmiştir. 75 mg baz morfin içeren 3 pelet sıçanların cilt altına hafif eter anestezisi altında 1.gün bir ve 3. gün iki adet olmak üzere implante edilmiş, 5.günde NAc'ye enjeksiyonlar (baklofen hidroklorür (62,5, 125 ng) ya da musimol hidrobromür (50 ng)) yapılmış, ardından nalokson uygulanarak morfin yoksunluğu tetiklenmiştir. NAc kabuk bölgesine uygulanan 62,5 ng baklofenin morfin yoksunluğundaki zıplama davranışını kontrole göre istatistiksel olarak anlamlı derecede azalttığı, NAc çekirdek bölgesine uygulanan 62,5 ng baklofenin ise yoksunluk belirtilerinden zıplama, ıslak köpek titremesi ve ağırlık kaybını anlamlı derecede azalttığı saptanmıştır. NAc kabuk bölgesine uygulanan 62,5 ng baklofen morfin bağımlısı sıçanlarda lokomotor aktivite değişkenlerinden ambulatuvar, vertikal hareketlerde ve kat edilen mesafede kontrole göre anlamlı bir azalmaya neden olmuş, NAc çekirdek bölgesine uygulanan 62,5 ng baklofen ise vertikal hareketlerde istatistiksel olarak anlamlı bir azalmaya neden olmuştur. NAc kabuk bölgesine uygulanan musimol ise herhangi bir değişkende istatistiksel olarak anlamlı bir farka neden olmamıştır. Bu bulgular, NAc'deki GABAerjik iletimin morfin yoksunluğunun çeşitli belirtileri üzerinde etkili olduğunu ve opioid bağımlılığı tedavisinde potansiyel bir mekanizma olarak araştırılması gerektiğini göstermektedir.