Laduviglusib'un apoptotik hücre ölümü üzerine etkisinde otofajinin rolünün HCT-116 ve HT-29 hücrelerinde incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Biyoloji Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İREM ECE VAHAP
Danışman: Ajda Çoker Gürkan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kolorektal kanser, ölüm riski en yüksek kanser türleri arasında yer alır ve adenom kökenli karsinom özelliklerine sahip bir hastalıktır. Tanı ve tedavide kolonoskopik incelemeler ve cerrahi tercih edilmektedir; ancak tedavide direnç mekanizmalarının gelişme riski, kişiye özel yaklaşımların gerekliliğini artırmaktadır. Kolorektal kanserin moleküler mekanizması EGFR/MAPK, NOTCH, PI3K/AKT/mTOR ve WNT/β-katenin sinyal yolakları ile ilişkilidir ve bu sinyal yollarını hedefleyen ajanlar kanser hücrelerinin tedavisinde önemlidir. Glikojen sentez kinaz-3 (GSK-3), kolorektal kanser gelişiminde kritik bir rol oynamaktadır. Bir GSK-3 inhibitörü olan Laduviglusib (CHIR-99021)'in HCT-116 ve HT-29 kolorektal kanseri hücreleri üzerinde zamana ve doza bağlı etkisi ve apoptotik ölüm üzerine etkisinde otofajinin rolü henüz modellenmemiştir. Bu tez ile amacımız; Laduviglusib'in HCT-116 ve HT-29 kolorektal kanseri hücre hatlarında zamana ve doza bağlı hücre canlılığı, proliferasyonu, bölünmesi, yara kapanma üzerine etkisi ve apoptotik ölüm üzerine etkisinin modellenmesinde otofajinin rolünün irdelenmesidir. Laduviglusib'in doza ve zamana bağlı hücre sağkalımı, hücre proliferasyonu ve koloni oluşumu üzerindeki etkisi MTT hücre canlılık testi, yara kapanma, sağkalım testi, floresan boyama ve immünoblotlama deneyleriyle belirlenmiştir. Sonuçlar doğrultusunda 24 saat 15 µM Laduviglusib uygulamasının hem HT-29 hem de HCT-116 hücrelerinde zaman ve doza bağlı hücre canlılığına, proliferasyonuna ve mitokondriyal membran potansiyeline ket vurduğu belirlenmiştir. HCT-116 kolorektal kanseri hücre üzerinde 24 saat 15 µM Laduviglusib uygulamasının anti-apoptotik Bcl-2, Mcl-1 protein anlatımını ve pro-kaspaz-3, pro-kaspaz-9 anlatımını baskıladığı, PARP kesilimini artırarak apoptotik ölüme yönlendirdiği ve Beklin-1 anlatımı ve LC3-II kesilimi ile otofajik mekanizmayı indüklediği tespit edilmiştir. Özellikle 24 saat 15 µM Laduviglusib uygulamasının HCT-116 hücrelerinde ilaca bağlı apoptotik etkide otofajinin düzenlendiği tespit edilmiştir.