Spekülatif balonların finansal krizlere etkisi: 2008 küresel krizin ekonomik ve etik açıdan bir incelemesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Bankacılık ve Sigortacılık Enstitüsü, Sermaye Piyasası ve Borsa Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SADRETTİN ONUR CEYLAN
Danışman: Aclan Omağ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Finansal piyasalar, dönemsel olarak spekülatif balonlar ve aşırı risk alma davranışları nedeniyle krizlerle karşı karşıya kalmaktadır. Bunların bir türevi olan teminatlı balonlar, finans piyasalarının düşük kaldıraçla yatırım yapması durumunda ortaya çıkabilmekte ve patladıklarında yatırımcıların büyük kayıplar yaşamasına neden olmaktadır. 2008'de yaşanan küresel finans kriz, bu tür bir balonun, özellikle ABD konut piyasasında şişmesi ve patlamasıyla ortaya çıkmış, dünya ekonomisinde domino etkisi şeklinde büyük bir çöküşe yol açmıştır. Çalışma, 2007'de ABD konut piyasalarında gelişerek yayılan ipotekli kredi balonunun patlamasıyla başlayan krizin temelinde düşük faiz oranları, denetimsiz kredi genişlemesi ve yüksek riskli ipotekli konut kredilerinin artışının yer aldığını saptamaktadır. Finans sektöründeki etik dışı uygulamalar ve mevzuat boşluğu, krizin şiddetini artırmış ve sistemik riskleri ortaya çıkarmıştır. Kriz, piyasalara duyulan güveni sarsmış ve küresel çapta ekonomik regülasyon ihtiyacını gündeme getirmiştir. Kriz, risk yönetimindeki yapısal zayıflıkları ve ekonomik düzenlemeler alanındaki eksiklikleri açığa çıkarmıştır. Çalışmada, bu konuların temelinde yatan problemleri tarihsel bağlam ve olay örgüsü ekseninde ele almayı hedeflemiştir. Böylece, meselenin somut bir çerçeve içinde ele alınması sağlanmaya çalışılmıştır. Bu çalışmada, finansal krizlerin dinamikleri, kriz önleme yöntemleri ve tarihsel örnekler ele alınmaktadır. Bu bağlamda, 2008 finansal krizinin küresel etkileri ve teorik altyapısı değerlendirilmekte, spekülatif işlemlerin etik boyutları tartışılmıştır. Son olarak, krizlerin önlenmesine yönelik finansal regülasyon ve piyasa etiği gibi konulara dair saptamalar yapılarak bu saptamalar ışığında bazı önermeler sunulmuştur.