Birinci basamakta proton pompa inhibitörünün uygunsuz kullanımının azaltılmaya çalışılması: Randomize eğitim müdahale çalışması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MELTEM ÇAVAŞ
Danışman: SALİHA SERAP ÇİFÇİLİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Birinci Basamakta Pompa İnhibitörünün Uygunsuz Kullanımının Azaltılmaya Çalışılması: Randomize Eğitim Müdahale Çalışması Giriş: Türkiye'de ve Dünya'da uygunsuz ilaç kullanım sıklığı artmaktadır. En sık kullanılan ilaçlar arasında proton pompa inhibitörleri (PPİ) ilk sıralarda yer almaktadır. Uygunsuz PPİ kullanımının azaltılmasında eğitim müdahalesinin önemli rol olduğu düşünülmektedir. Bu çalışmanın amacı; özelikle reçete talebinin en fazla ve hekim-hasta iletişimin en yüksek olduğu birinci basamakta eğitim müdahalesi yolu ile uygunsuz PPİ kullanımını azaltmaktır. Yöntem: Bu araştırma randomize klinik eğitim müdahalesi çalışması olarak yapılmıştır. İstanbul Tuzla Aydınlı Eğitim ve Aile Sağlığı Merkezine kayıtlı hastalar randomize kontrol ve müdahale gruplarına ayrılmıştır. Müdahale ve kontrol grupları %95 güven aralığında %80 güçle yapılan örneklem hesabına göre her grupta en az 30'ar katılımcı olacak şekilde uygunsuz PPİ kullanan toplam 62 hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Müdahale grubundaki katılımcılara araştırmacı tarafından on iki haftalık süre boyunca ayda bir (yüz-yüze ve telefon ile) takip edilmiştir. İzlem aralarında PPİ kullanım durumu sorgulanmış, kişiye özel eğitimler verilmiştir. Uygunsuz PPİ kullanımında yazılı ve sözlü eğitimler uygulanmıştır. Kontrol grubundaki katılımcılara normal klinik muayene sırasında PPİ bırakılması tavsiye edilmiştir. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması müdahale grubunda 53,7 ± 12,7, kontrol grubunda ise 54,41 ± 10,95'tir. Katılımcıların %72,6'sı kadın, %17,4'ü erkektir. Takip sırasında müdahale grubunun %64,5'u önerilen yaşam tarzı değişiklerini, %77,4 ise ilaç önerilerini uygulamıştır. Araştırma sonunda PPİ kullanım alışkanlıkları sorgulandığında müdahale grubunun %74,2'si, kontrol grubunun ise %36,7'si PPİ ilacını bırakmıştır. PPİ uygunsuz kullanımının azaltılmaya çalışılmasında müdahale grubu ile kontrol grubu arasında eğitim müdahalesi açısından istatiksel anlamlı fark saptanmıştır. (p<0.05). Sonuç: Çalışmamızda uzun süreli, uygunsuz PPİ kullanan hastalara yüz yüze verilen kısa eğitim ve hastanın özeliklerine göre PPİ'ların kademeli azaltılması veya doğrudan kesilmesinin etkin olduğu saptanmıştır