Anatomi eğitiminde sanal gerçeklik ve üç boyutlu masaüstü materyallerin akademik başarı ve bilişsel yük açısından karşılaştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YASEMİN TOPUZ

Danışman: Nesrin Özdener Dönmez

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Teknolojide yaşanan gelişmelerle birlikte, öğrencilerin aktif rol almalarını sağlamak, motivasyonlarını arttırarak öğretim kalitesini yükseltmek ve anlamlandırmayı kolaylaştırmak için teknolojik materyallerin eğitime entegrasyonu konusunda pek çok çalışma yapılmaktadır. Sanal gerçeklik teknolojisi de yenilikçi eğitim materyallerinden biri olarak dikkat çekmektedir. Bu araştırmanın amacı, anatomi eğitiminde öğretim materyali olarak sanal gerçeklik teknolojisini kullanmanın, üç boyutlu masaüstü eğitim uygulaması veya maketle eğitime kıyasla öğrencilerin anatomi dersine yönelik akademik başarıları ve bilişsel yüklenmeleri üzerindeki etkisini incelemektir. Ön test – son test kontrol gruplu gerçek deneysel model ile gerçekleştirilen araştırmanın çalışma grubu, 2017-2018 öğretim yılında Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi'nin 3. sınıfında öğrenim gören 68 öğrencinden oluşmaktadır. Çalışma, Sinir Sistemi ve İlgili Hastalıklar komitesindeki anatomi konularının uygulama derslerinde dört hafta süreyle yürütülmüştür. Araştırmada veri toplama aracı olarak, Kardiovasküler Sistem ve İlgili Hastalıklar Komitesi Anatomi Sınavı (KSİH-AS), Sinir Sistemi Akademik Başarı Testi (SS-ABT), Sinir Sistemi ve İlgili Hastalıklar Komitesi Anatomi Sınavı (SSİH-AS), Konu Sonu Uygulama Soruları (KSUS) ve Bilişsel Yük Ölçeği (BYÖ) kullanılmıştır. Uygulama sürecine başlamadan önce öğrenciler, KSİH-AS'den aldıkları notlara göre seçkisiz atama yöntemi ile üç gruba (Kontrol:22 kişi, Deney-I: 23 kişi ve Deney-II: 23 kişi) ayrılmış ve akademik açıdan eş gruplar oluşturulmuştur. Uygulama sürecine başlamadan önce gruplara atanan öğrencilere SS-AT ön test olarak uygulanmıştır. Uygulamanın devam ettiği dört haftanın her birinde KSUS ve BYÖ, uygulama sonunda SS-ABT son test olarak ve uygulamadan yaklaşık üç hafta sonra da SSİH-AS kalıcılık testi olarak uygulanmıştır. Araştırmanın amacı doğrultusunda 5 hipotez sınanmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara göre, anatomi eğitiminde sanal gerçeklik eğitim simülasyonu kullanmanın, hem mevcut eğitim materyali olarak kullanılan maketlere hem de üç boyutlu masaüstü eğitim materyaline kıyasla akademik başarı açısından anlamlı derecede daha etkili olduğu tespit edilmiştir. Grupların, uygulama süresince oluşan bilişsel yük puanlarının değişimleri arasında anlamlı farklılık bulunmamışken, bilişsel yük puanlarının toplamları arasında deney grupları lehine anlamlı bir farklılık olduğu görülmüştür. Deney grupları arasında ise, bilişsel yük açısından farklılık tespit edilememiştir. Ayrıca, öğrencilerin akademik başarıları ile bilişsel yük düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki olmadığı belirlenemiştir. Sonuç olarak, sanal geçeklik uygulamalarının, gözle görülemeyen veya detaylı şekilde incelenemeyen içeriği somutlaştırarak karmaşık konuları daha anlaşılır hale getirdiği, yapılar arasındaki parça-bütün ilişkisini kurdurmada daha başarılı olduğu, eğitim sürecine olumlu katkı yaptığı ve tüm bu faydaları sağlarken aşırı bilişsel yük oluşturmadığı tespit edilmiştir.