Gümülcinevî Mehmed Efendi'nin Risâletü't-ta'rîf fî tercemeti'l-Mevlidi'ş-şerîf Adlı Eseri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İslam Tarihi ve Sanatları Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MÜBERRA PEKTAŞ

Danışman: Ahmet Karataş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Risâletü't-ta'rîf fî tercemeti'l-Mevlidi'ş-şerîf XVIII. yüzyılda yaşamış müderrislik, mollalık gibi çeşitli görevlerde bulunmuş olan Gümülcinevî Mehmed Efendi tarafından Arapça'dan Türkçe'ye tercüme edilmiş telîf niteliğinde de değerlendirebileceğimiz bir eserdir. Mahmud b. Abbas b. Süleyman tarafından Buhârî ve Müslim'den, kütüb-i sitte, Şifâ-ı Kâdî İyâz ve bunlar gibi klasik eserler ile şerhlerinden istifâde edilerek Arapça aslı meydana getirilmiş olan bu eseri Gümülcinevî Mehmed'in Türkçe'ye tercüme etmek isteyişinde herkese faydalı olup ve kendisinin de mağfirete, şefâate nâil olmasında vesîle olabilmesi gibi maksatlarla yazması eserin içinde açıklanmaktadır. Dört nüshasını bulabildiğimiz bu eserin nüshalar arasındaki farkları karşılaştırılarak transkripsiyonu yapılmış, metnin içindeki Arapça kısımlar tercüme edilerek âyet ve hadîslerin kaynakları da bulunabildiği kadarıyla metnin içinde dipnot kısmında gösterilmiştir. Ayrıca eserin içinde zikri geçen diğer kaynak eser ve isimlere dâir bilgiler ile esere dâir değerlendirmeler de ilgili bölümlerde ele alınmıştır. Anahtar Kelimeler: Gümülcinevî Mehmed, mevlid, siyer, edebiyat, İslâmî edebiyat.