Kutbuddin eş-Şirazi'nin (ö. 710/1311) Fethu'l-mennân fi tefsiri'l-Kur'an adlı tefsirinden 2/el-bakara 35-63. âyetlerini kapsayan bölümün tahkik ve incelemesi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Arapça

Öğrenci: TARIK ŞABANLIOĞLU

Danışman: Muhammed Coşkun

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez Kutbuddîn eş-Şirazi'nin (ö. 710/1311) henüz yazma halinde bulunan 40 ciltllik Fethu'l-mennân fî tefsîri'l-Kur'ân adlı tefsirinden bir bölümün (2/el-Bakara 35-63. âyetler) tahkik ve incelemesini içermektedir. Çalışmaya konu olan Kutbuddîn eş-Şirazi sadece tefsir alanında değil, Fıkıh, Arap Dili, Astronomi, Matematik ve Tıp gibi ilimlerde behre sahibi idi. Nitekim kendisinin Tıp, Astronomi, Mantık, Arap dili, Belagat, Fıkıh Usulü ve Tefsir alanlarında eserleri mevcuttur. Müellifin bu kitabı ansiklopedik metinler arasında sayılabilir, çünkü eserde müellif kendisinden önceki âlimlerin incelikli tespitlerini orijinal kaynaklarından derleyip nakletmektedir. Bu tez çalışmasında tabakat literatüründen hareketle müellifin hayatı kısaca incelenmiş, ardından yazarın atıfta bulunduğu kaynaklar tespit edilmiş, çalışılan bölümden hareketle müellifin yöntemi hakkında değerlendirmeler yapılmıştır. Tahkik bölümünde metnin el yazması nüshaları tespit edilerek 2/el-Bakara 35-63. âyetlerini içeren kısmın edisyon kritiği yapılmış; bu çerçevede söz konusu bölümün eldeki üç yazma nüshadan karşılaştırmalı analizi yapılarak muhtevadaki ayetlerinin sure/âyet numaraları tespit edilmiş, hadislerin tahriçleri yapılmış, şiirlerin ve diğer iktibasların kaynakları belirlenmiş ve metinde isimleri geçen şahısların (âlimlerin) biyografilerine kısaca yer verilmiştir. Tezin tahkik bölümünün sonuna ise gerekli bilimsel indeksler ve kaynakça listeleri eklenmiştir.