Fiziksel etkinlik kartlarının ortaokul öğrencilerinin dikkat ve problem çözme becerilerine etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZLEM KANBİR

Danışman: SİNAN BOZKURT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma fiziksel etkinlik kartlarının ortaokul öğrencilerinin dikkat ve problem çözme becerilerine olan etkisini araştırmak amacı için yapılmıştır. Deneysel modele uygun olarak düzenlenen bu araştırmada şu sorulara cevap aranmıştır; 1. Fiziksel etkinlik kartlarındaki oyunların öğrencilerin dikkat gelişiminde etkisi var mıdır? 2. Fiziksel etkinlik kartlarınki oyunların öğrencilerin problem çözme becerilerine etkisi var mıdır? 3. Beden eğitimi ve spor derslerini fiziksel etkinlik kartı eşliğinde işleyen öğrenciler ile normal müfredat dersi işleyen öğrencilerin dikkat ve problem çözme becerilerinde cinsiyete göre değişkenlik var mıdır? 4. Beden eğitimi ve spor derslerini fiziksel etkinlik kartı eşliğinde işleyen öğrenciler ile normal müfredat dersi işleyen öğrencilerin dikkat ve problem çözme becerilerinde sınıflara göre fark var mıdır? Araştırmanın örneklemini; 2016-2017 eğitim ve öğretim yılında İstanbul Sultanbeyli Genç Osman ortaokulundaki öğrencilerinden basit seçkisiz yöntemi ile seçilen 233 öğrenciden oluşmaktadır. Bu öğrenciler 114'ü kız, 119'u erkek olmak üzere toplam 233 öğrencidir. Çalışma deneysel bir özellik taşıdığından örneklem grubu deney grubu (127 kişi) ve kontrol grubu (106 kişi) olmak üzere ikiye ayrılmıştır. Deney grubu öğrenciler 8 hafta boyunca, fiziksel etkinlik kartlarında bulunan oyunlardan sekiz tanesini, haftada iki gün olmak üzere toplamda 16 defa oynamışlardır. Bu oyunlar deney grubunun beden eğitimi ve spor derslerinde oynatılmıştır. Kontrol grubu ise kendi beden eğitimi ve spor derslerinde mevcut müfredatlarını uygulamışladır. Araştırmada kullanılan ölçekler; Bourdon Dikkat Testi (Harf Formu) ile Heppner ve Peterson (1982) tarafından geliştirilen ve Şahin, Şahin ve Heppner (1993) tarafından Türkçeye uyarlanan Problem Çözme Envanteri ve araştırmacı tarafından geliştirilen Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır.Araştırmanın analizinde; Shapiro Wilk ve Levence Testi ile değerlendirilmiştir. Veri analizi yapılırken, iki grup karşılaştırması için bağımsız iki grup t testi, ön şartlar sağlanmadığında ise Mann Whitney-U testi, üç ve daha fazla grup karşılaştırılması için Tek Yönlü Varyans Analizi ve çoklu karşılaştırma testlerinden Tukey HSD testi ile sağlanmadığında ise Kruskal Wallis ve çoklu karşılaştırma testlerinden Bonferroni-Dunn testi kullanılmıştır. Bağımlı iki grup arasında ki farklılıkların parametrik test ön şartlarını sağladığı durumda 'Eşleştirme t testi; sağlamadığında ise Wilcoxon testi ile değerlendirilmiştir. Kategorik veriler Fisher's Exact Test ve Ki Kare testi ile analiz edilmiştir. Araştırmada elde edilen bulgular; araştırmaya katılan öğrencilerden çalışma grubu öğrencilerinin Bourdon dikkat testinden almış oldukları genel puan türünde ön ve son test ölçümleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık vardır (p<0.01). Dikkat testinden çalışma ve kontrol grup öğrencilerinin ön test ile son test puanları karşılaştırılmış olup çalışma grubu lehine anlamlı bir farklılık vardır (p<0.01). Beden eğitimi derslerini fiziksel etkinlik kartı eşliğinde işleyen öğrenciler ile normal müfredat dersi işleyen öğrencilerin dikkat testi cinsiyete göre farklılığın sonuçlarına göre, çalışma ve kontrol grubunda yer alan kız öğrencilerinin puan karşılaştırıldığında çalışma grubu kız öğrencilerin dikkat testinden aldıkları puanların ön ve son test ölçümlerine göre anlamlı bir farklılığın olduğu, çalışma grubu kız öğrencilerinin lehine bir farklılık vardır (p<0.01). Çalışma ve kontrol grubu erkek öğrencilerinin dikkat test sonuçları karşılaştırılmasında çalışma grubu erkek öğrencilerinin dikkat test puanları arası anlamlı bir farklılığın olduğu, çalışma grubu erkek öğrencilerin lehine bir farklılık vardır (p<0.01), dikkat testinin sınıf değişkenine göre bakıldığında, çalışma ve kontrol grubu öğrencilerinin ön test ve son testten almış aldıkları puana göre sınıflar açısından istatistik olarak çalışma grubu lehine anlamlı bir farklılık vardır (p<0.01). Fiziksel etkinlik kartlarının ortaokulda öğrenim gören öğrencilerin problem çözme becerilerine etkisi olmadığı tespit edilmiştir (p0,05). Problem çözme becerilerine cinsiyet açısından bakıldığında çalışma ve kontrol grubu kız öğrencilerinin düşünen yaklaşım ve kendine güvenli yaklaşım alt boyutlarında anlamlı bir farklılık olup çalışma grubu kız öğrencilerinin lehine anlamlı bir farklılık vardır (p<0,05). Çalışma ve kontrol grubu erkek öğrencilerin problem çözme envanterinden almış oldukları puanlar karşılaştırıldığında her iki grup arasında anlamlı bir farklılığın bulunmadığı tespit edilmiştir (p0,05). Çalışma grubu içerisinde yer alan kız ve erkek öğrencilerin problem çözme becerileri cinsiyet açısından karşılaştırılmış olup kız öğrencilerin düşünen yaklaşım, kaçıngan yaklaşım, kendine güvenli yaklaşım alt boyutlarından almış oldukları ön test son test puanları arasında anlamlı bir farklılık olup, çalışma grubu kız öğrencilerinin lehine bir farklılık vardır (p<0,05). Problem çözme envanteri ölçüm sonuçlarına bakıldığında çalışma ve kontrol grupları arasında sınıf değişkeni açısından bir farklılık bulunamamıştır (p0,05). Araştırmanın sonucunda fiziksel etkinlik kartlarının çalışma grubundaki öğrencilerin dikkat düzeylerini geliştirmede etkili olduğu gözlemlenmiştir. Fiziksel etkinlik kartlarının ortaokulda öğrenim gören öğrencilerin problem çözme becerilerine etkisi olmadığı tespit edilmiştir (p0,05). Anahtar Kelimeler; Beden Eğitimi, Fiziksel Etkinlik Kartları, Dikkat, Problem Çözme Becerisi, Ortaokul