Öğretmenlerin uluslararası deneyimlerinin kariyer gelişimlerine etkisinin incelenmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TAŞAN DENİZ
Danışman: AYŞEN BAKİOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Küreselleşmenin etkisiyle birçok öğretmen başka ülkelerde öğretmenlik yapmaktadır. Bu nedenle öğretmenlerin; kültür, dil vb. değerleri farklı öğrencilere daha etkili öğretmenlik yapabilmesi için uluslararası tecrübeye sahip olmaları beklenmektedir. Bu tür uluslararası deneyime sahip öğretmenlerin, farklı yöntem ve teknikleri kullanarak öğrencilerine daha verimli öğretmenlik yapacakları düşünülmektedir. Bu tecrübeleri kendi ülkesine getiren öğretmenlerin öğretmenlik mesleği adına kendilerini geliştirdikleri, kültür ve değerler bakımından öğrencileri daha iyi anladıkları ve onlara daha çok yardımcı oldukları belirtilmektedir. Uluslararası tecrübeye sahip öğretmenlerin yurt dışında görev yaparken mesleki gelişimlerini geliştirdikleri için farklı ders materyalleri üreterek öğrenmeyi etkileme konusunda daha fazla avantaja sahip oldukları kabul edilmektedir. Bu çalışma yurt dışında çalışan Türk öğretmenleri kapsamaktadır ve bu araştırmada yurt dışında çalışan Türk öğretmenlerin ne tür mesleki kazanım elde ettikleri incelenmiştir. Dünyada sınırlı araştırmanın yapıldığı bu alanda ülkemizde henüz bir araştırma yapılmamıştır. Bu nedenle çalışmanın öğretmenlere mesleki anlamda yardımcı olacağı düşünülmektedir. Uluslararası çalışan öğretmenlerin mesleki kazanımlarını tespit etmek ve bu alanda çalışmak, derinlemesine görüşme ve analiz gerektirdiği için araştırmada nitel araştırma tekniği kullanılmıştır. Araştırmaya değişik ülklerde görev yapan 25 öğretmen katılmıştır. Bu öğretmenler farklı branşlardan, farklı ülkelerden ve farklı kıdemlerden oluşmaktadır. Ayrıca örneklemde maksimum çeşitliliğe ulaşmak için lisans,yüksek lisans ve doktora mezunu öğretmenler de araştırmaya dahil edilmiştir. Yapılan araştırmada, veri toplama aracı olarak görüşme formu kullanılmıştır. Bu kapsamda yarı yapılandırılmış görüşme formu hazırlanmıştır. Amaçlara ulaşmak için yüz yüze görüşme yöntemi kullanılmıştır ve öğretmenler çalıtıkları ülkelerde ziyaret edilerek görüşme yapılmıştır. Araştırmada görüşme yoluyla toplanan nitel veriler analiz aşamasında veri analizi çeşitlerinden "içerik analizi" tekniğine tabi tutulmuştur. Bulguların yorumlanması aşamasında tesbit edilen temalara ve alt temalara göre veriler betimlenmiş ve yorumlanmıştır. Bulgular arasındaki ilişkiler belirlenip bunlar arasında neden-sonuç ilişkisi kurulup bulgulardan bir takım sonuçlar çıkartma yoluna gidilmiştir. Betimlemelerin yanında katılımcıların doğrudan ifadelerine geniş bir şekilde yer verilmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre, öğretmenlerin yurt dışı deneyimlerinde bir takım mesleki donanımlar elde ettiği görülmektedir. Yurt dışı deneyiminin öğretmenlere, kişisel gelişim, mesleki gelişim, öğretme becerileri, ve uluslararası bakış açısından farkli perspektifleri gorme yetenegi kazandırdığı görülmektedir. Buna ilavaten, yabancı dil gelişimi, yurt dışı tecrübesinin en önemli kazanımlarından biridir. Öğretmenlerin yabancI dilleri kolaylıkla öğrendikleri ve farklı dillerdeki kaynakları kullandıkları böylece tecrübelerini ve yeteneklerini geliştirdikleri gözlenmektedir. Uluslararası tecrübenin öğretmenlerin yeteneklerini ortaya çıkardığı da görülmektedir. Günümüz dünyasında başka kültürlere saygı göstermek oldukça önemlidir, yurt dışında görev yapan öğretmenler diğer kültürlere karşı hoşgörülü olmayı öğrenmekte ve bunu sonraki nesillere taşımaktadır. Araştırmaya katılan öğretmenler, yurt dışında öğretmenlik yapmalarından dolayı teknolojiyi kullanmak ve yakından takip etmek zorunda olduklarını belirterek, bunun meslek hayatlarında adeta bir zorunluluk haline geldiğini vurgulamaktadırlar. Öğretmenlerin bu durumdan şikâyetçi olmadıkları bilakis birçok açılardan öğretmenlik mesleklerine katkısı olması nedeniyle memnun oldukları görülmektedir. Ayrıca öğretmenler, yurt dışı çalışmasında, kendi alanları ile ilgili daha önce bilmedikleri veya anlatmadıkları konuları anlatmak zorunda olduklarından alan bilgilerinin de geliştiğini belirtmektedirler. Bu durumun öğretmenleri daha çok araştırma yapmaya ve öğrenmeye yönelttiği görülmekte bunun sonucu olarak da öğretmenlerin yurt dışında sürekli öğrenme ortamı içersinde olduğu görülmektedir. Araştırmaya katılan öğretmenler, yurt dışında mesleklerini severek ve isteyerek yaptıklarından, öğretmenlik mesleğine karşı aidiyetlerinin daha da arttığını ifade etmektedirler. Her ülkeden farklı öğrenciler ve mesleki arkadaşlıklar edindiklerini, farklı kültürleri tanıdıklarını, bunun kendilerine heyecan verdiğini belirtmektedirler. Uluslararası tecrübe sahibi öğretmenlerin bağımsız hareket etme, kendine güven ve kendi başına karar verme yetenekleri gelişmektedir. Yurt dışı çalışmaları süresince kendilerine olan güvenlerinin arttığını, mesleki anlamda da özgüven kazandıklarını ifade etmektedirler.. Öğretmenlerin meslek hayatı boyunca edindiği tecrübelerin, kazanımların, bulunduğu pozisyonların bu pozsiyonlarda ilerleme kaydetmelerinin; öğretmenin kariyerini oluşturduğunu bilmekteyiz. Günümüzde kariyer tutkusuna sahip öğretmenlerin; kendilerini daha fazla geliştirmek için yabancı dil öğrendiği, akademik kariyer yaptığı ve gelişmiş ülkelerdeki öğretmenlik deneyimlerini yakından takip ettiğini görmekteyiz. Öğretmenin yurt dışında çalışması ve bu çalışma neticesinde elde ettiği tecrübeler ve kazanımların öğretmenin kariyerini önemli ölçüde etkileyeceği için, öğretmenlerin yurt dışındaki öğretmenlik deneyimleri kariyerleri açısından oldukça önemli olduğu görülmektedir. Araştırma bulguları doğrultusunda yurt dışında çalışmak isteyen öğretmenlere, politika yapıcılara ve araştırmacılara çeşitli önerilerde bulunulmuştur. Anahtar Kelimeler: Uluslararası kariyer, öğretmenlerin kariyer geliĢimi, profesyonel geliĢme.