Türkiye'de İslamcılık düşüncesinin Yenidevir Gazetesi'ndeki temsili


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gazetecilik Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TALHA KOLCU

Danışman: Süheyla Nil Mustafa

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Siyasi tarihimizin önemli fikir akımlarından birisi olan İslamcılık, Osmanlı Devleti'nin son dönemlerinde devleti içinde bulunduğu durumdan kurtarmak isteyen bazı aydınların İslam'ı temel alan çözüm arayışları sonucunda doğmuştur. 19. yüzyılın ortalarında ortaya çıkan bu akım, döneminin güçlü akımları arasında yer almıştır. Cumhuriyet'in ilanı ile birlikte, konjonktürel olarak sessizliğe bürünse de, çok partili hayat ile birlikte yeniden görünür olmaya başlamış, 1969 yılına gelindiğinde ise, özellikle siyasal anlamda, Millî Görüş Hareketi ile Türk siyasal hayatında önemli bir aktör olarak yeniden ortaya çıkmıştır. Yenidevir Gazetesi de, bu önemli fikir akımının bir nevi temsilcisi ve Türk siyasal hayatında önemli bir yere sahip olan Millî Görüş Hareketi'nin bir gazetesi olarak yayın hayatına başlamıştır. Gazete bir düşünce gazetesidir. İsmet Özel, Rasim Özdenören, Cahit Zarifoğlu, Akif İnan, Nabi Avcı gibi İslamcı camianın önemli isimlerinin yazıları gazete yayınlanmıştır. Tez kapsamında Yenidevir Gazetesi niteliksel içerik analizi yöntemi kullanılarak bir incelemeye tabi tutulmuştur. Yine gazetedeki köşe yazıları üzerinden gazetede İslamcı düşüncenin temsili üzerine çalışılmış ve gazetenin gerek ilk dönem İslamcıları gerekse de Millî Görüş Hareketi ile çoğu zaman uyumlu ancak zaman zaman da farklılıkları olan bir çizgi tutturduğu gözlemlenmiştir. Yenidevir'de temsil edilen İslamcılık, bireyden başlayarak medeniyet değerlerine kadar her alanda İslam'ı temel alan, batı ve batının ürünü olan sistemlere muhalefet eden, İslam Birliği'ni savunan, kültür sanata önem veren sistem içi bir muhalefet olarak şekillenmiştir.