Ortaöğretim matematik öğretmen adaylarının bilgi işlemsel düşünme becerisine ilişkin teknolojik alan bilgileri gelişimlerinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Matematik Ve Fen Bilimleri Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÜLAY BİLMEZ GÜLBAŞ

Danışman: Hatice Akkoç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, ortaöğretim matematik öğretmen adaylarının Scratch platformunda gerçekleştirdikleri projeler aracılığıyla, Bilgi İşlemsel Düşünme (BİD) becerilerine yönelik teknolojik alan bilgisi kapsamında kavramlar ve uygulamalar bileşenlerindeki gelişimlerini incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, nitel araştırma yöntemiyle ve durum çalışması deseniyle gerçekleştirilmiştir. Çalışma grubunu, bir devlet üniversitesinin ortaöğretim matematik öğretmenliği bölümünde öğrenim gören ve Scratch platformunu daha önce hiç kullanmamış altı öğretmen adayı oluşturmaktadır. Veriler; öğretmen adaylarının katıldığı iki Scratch tabanlı projeler (Parabol Çizimi ve Öklid Algoritması) sürecinde elde edilen ses ve video kayıtları ile araştırmacı gözlem notları yoluyla toplanmıştır. Verilerin analizi içerik analizi yöntemiyle yapılmıştır. Elde edilen bulgular, öğretmen adaylarının BİD süreçlerinde kavramlar (döngüler, değişkenler, diziler vs.) ve uygulamalar (problem çözme, hata ayıklama vs.) açısından anlamlı gelişim gösterdiğini ortaya koymuştur. Her iki projede de paralellik dışındaki tüm kavramlarda gelişim gözlemlenmiştir. Uygulamalar açısından ise algoritmik düşünme, problem çözme ve hata ayıklama süreçlerinde dikkat çekici ilerlemeler kaydedilmiştir. Grup içi etkileşimler, bireysel öğrenme deneyimlerini desteklemiş ve kolektif farkındalığın gelişimine katkı sağlamıştır. Araştırma bulguları, öğretmen adaylarının matematiksel kavramları teknolojik araçlarla ilişkilendirme becerilerini geliştirdiğini ve Scratch platformunun BİD becerilerinin kazandırılmasında etkili bir öğrenme ortamı sunduğunu göstermektedir. Ayrıca, bu süreçte yalnızca teknik becerilerin değil, aynı zamanda problem çözme ve algoritmik düşünme yetilerinin de geliştiği görülmüştür. Araştırma, öğretmen yetiştirme programlarında BİD becerilerinin kazandırılmasına yönelik öneriler sunmakta; teknoloji destekli öğrenme ortamlarında öğretmen adaylarının gelişim süreçlerini izlemeye yönelik yöntemsel yaklaşımlar sunması açısından gelecekteki çalışmalara yol göstermektedir.