Türkiye'de istihdam-işsizlik ve mutluluk arasındaki ilişkinin analizi: 2003-2018

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MELODİ BUKET KANLIOĞLU

Danışman: Devrim Dumludağ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Günümüzde işsizlik konusu geçmişte olduğu gibi önemli bir yere sahiptir. 2003-2018 yılları arasında Uluslararası Çalışma Örgütü'nün (ILO) dünya işsizlik oranı ortalaması yüzde 5,73'tür. Aynı yıllarda Türkiye İstatistik Kurumuna göre ise Türkiye'de işsizlik oranının ortalaması yüzde 10,69'dur. Gerek ekonomik krizler gerek bugün yaşanılan Covid-19 salgını gibi durumlar neticesinde dünyada istihdam sorunu yaşanmaya devam etmektedir. İşsizlik salt ekonomik sorun olmanın ötesinde bireyin mutluluğunu da olumsuz etkilemektedir. Mutluluk, insanın en nihai olarak ulaşmak istediği yerdir. Kavram, tarih boyunca çeşitli düşünürler ve bilim insanları tarafından incelenmiş: "Mutluluk nedir?", "Mutlu olmanın yolları nelerdir?" gibi sorularla mutluluk kavramını yanıtlamaya çalışmışlardır. Zaman içerisinde bilim dallarında görülen gelişmeler mutluluk hakkında yapılan çalışmaların sayısını arttırmıştır. Tek bir tanımı olmasa da genel olarak mutluluk, bireyin bir bütün olarak hayatından iyi olma halini ifade etmektedir. Literatürde öznel iyi oluş ve yaşam memnuniyeti gibi kavramlarla da kullanılabilen mutluluk kavramının çeşitli anketler aracılığıyla ölçüm yapılıp modellenmesi de mümkündür. Mutluluğu açıklamaya olanak sağlayan birden fazla değişkenin; cinsiyet, yaş, eğitim, gelir, istihdam durumu vb. olduğu bilinirken: İstihdamın, iş gücünün, işsizlik gibi kavramların da bir ekonominin yapı taşı olduğu bilinmektedir. Eski dönemlere kıyasla daha fazla insan işsizlikle karşı karşıya kalmaktadır. Bu nedenle bu çalışmada Türkiye'de istihdam-işsizlik ve mutluluk analizi ele alınmıştır. Bu doğrultuda Türkiye İstatistik Kurumu tarafından 2003 yılından beri düzenli olarak uygulanan Yaşam Memnuniyeti Anketi ile 2003-2018 yıllarındaki farklı kişilerden oluşan işsiz bireylerin yaşam memnuniyeti; istihdamda olanlar ve iş gücü dışında olan bireyler ile karşılaştırmalı olarak incelenmeye çalışılmıştır.