Psikolojik süreklilik modeli bakımından spor taraftarlarının takıma bağlılık ve ilgilenim düzeylerinin incelenmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÜLÇİN SEZER HOCAOĞLU

Danışman: Sema Alay Özgül

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Araştırmanın ilk amacı, taraftarların spora yönelik ilgilenim düzeyini belirlemek için geliştirilen Spor İlgilenimi Ölçeği'nin (SİÖ) ve spor taraftarlarının takımlarına bağlılık düzeylerini belirlemek için geliştirilen Taraftar Psikolojik Bağlılık Ölçeği'nin (TPBÖ) Türk kültürüne uyarlamasını yapmaktır. İkinci amaç ise spor taraftarlarının futbola yönelik ilgilenim düzeylerine göre takıma psikolojik bağlılık düzeylerini belirlemektedir. Gereç ve Yöntem: Araştırma 1 kapsamında SİÖ ve TPBÖ'nün psikometrik özelliklerini sınamak için DFA yapılmıştır. Her iki ölçeğin ölçüt geçerliği için Değişime Direnç Ölçeği'nin Duygusal Direnç alt ölçeği kullanılmıştır. Araştırma 2 kapsamında SİÖ ve TPBÖ kullanılmıştır. Katılımcıların PSM evrelerine göre TPBÖ alt boyutlarındaki farklılıkları incelemek için Kruskal-Wallis, SİÖ alt boyutlarıyla takıma psikolojik bağlılık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi için Pearson korelasyon analizi yapılmıştır. Bulgular: Araştırma 1 bulguları SİÖ ve TPBÖ'nün özgün yapısını desteklemiştir. Araştırma 2 bulguları taraftarların, yaş, gelir düzeyi, kombine bilet sahibi olma durumu, müsabakaları TV'den ve stadyumdan izleme sıklığına göre ilgilenim ve bağlılık düzeylerinde anlamlı farklılık olduğunu göstermiştir. Katılımcıların PSM evrelerine göre takıma psikolojik bağlılık düzeylerinde anlamlı farklılık vardır. Katılımcıların futbola yönelik ilgilenim düzeyleri ile taraftarı olunan takıma yönelik psikolojik bağlılık düzeyi arasında ise pozitif yönlü anlamlı ilişki belirlenmiştir. Sonuç: SİÖ ve TPBÖ Türk kültüründe yapılacak araştırmalarda kullanılabilir. Taraftarların futbola yönelik ilgilenim düzeyiyle, taraftarı oldukları takıma yönelik psikolojik bağlılığında güçlü bir ilişki olduğu belirlenmiştir.