Roma Cumhuriyetinde İ.Ö. 133- İ.Ö. 27 Yılları Arasında Asia Eyaleti
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tarih Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Emre Mirza Güney
Danışman: Siren Çelik
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çalışma I. Pön Savaşı ve Roma'nın Batı Akdeniz'deki hâkimiyet süreci ile başlamaktadır. Zira bu yıldan Asia Eyaleti'nin kurulduğu İ.Ö. 133 yılına kadar olan aralık, Roma'nın Anadolu politikasını anlamak açısından önemlidir. İ.Ö. 133 yılında Pergamon Kralı III. Attalos'un ölümü ile Roma, Anadolu'ya ilk kez yerleşmiş ve burada bir provincia kurmuştur. Bu provincia son Pergamon kralı III. Attalos'un vasiyetiyle gerçekleşmiştir. Elimizdeki kaynaklar ve görüşler ise vasiyetin doğruluğunun tartışmalı olduğunu göstermektedir. Bu noktada vasiyetin ve içeriğinin doğruluğu ve eğer doğru değilse Roma'nın neden böyle bir araca ihtiyaç duyduğu ile ilgili tartışmalar ortaya çıkmıştır. Ayrıca bu gelişme Roma'nın Anadolu'da fizikî bir hâkimiyet kurması açısından önemlidir. Bu durum Anadolu dinamiklerinde pek çok dönüşümün yaşanmasına yol açmıştır. Çalışmada III. Attalos'un vasiyeti, Roma'nın Anadolu'ya yerleşme politikası ve neden bu tarihte gerçekleştiği, Anadolu halkı ile Roma arasındaki gelişmeler gibi unsurlar ve bağlantıların kurulabilmesi açısından Roma kentinde yaşanan gelişmelerle birlikte geniş bir profil çizilmeye çalışılmıştır. Çalışmada Roma'nın iç dinamikleri göz önünde bulundurularak, Anadolu'da izlediği politika üzerine tartışmalara yer verilmiştir. Bu tartışmalardan biri, III. Attalos'un vasiyetinin yanı sıra, Roma'nın Anadolu'ya girişinin neden bu tarihe denk geldiği hakkındadır. Çalışmada bu konu Roma'nın Akdeniz'deki rakipleri ve onlarla olan ilişkisine odaklanarak yeni argümanlarla farklı bir perspektif çizmeyi amaçlamıştır. Bu perspektif Roma Senatosu'nun tavrı ve Roma'nın iç dinamiklerinde yaşanan gelişmelerle beraber incelenerek Roma'nın, Anadolu'daki politikası ele alınmıştır. Bunların yanı sıra Roma'nın, Magnesia Savaşı'ndan sonra Anadolu'daki "hakemlik" süreci, bu süreçte izlediği politika ve Asia Eyaleti'nin kurulması noktasında Anadolu krallıklarının ve halklarının tepkileri üzerinde durulmuştur.