İş güvenliği eğitimlerinde sanal gerçeklik yaklaşımı: Fotovoltaik güç sistemleri
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İş Güvenliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BEGÜM ERTEN
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Bülent Oral
Eş Danışman: Melik Ziya Yakut
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İklim krizi, küresel ısınma ve enerjide dışa bağımlılık gibi sorunlar yenilenebilir enerji kaynakları ve bu kaynaklar arasında önemli bir yere sahip olan güneş enerji tabanlı fotovoltaik sistemlere yönelimi arttırmaya devam etmektedir. Ancak bu kaynaklara yatırım yapılırken her sektörde olması gerektiği gibi iş sağlığı ve güvenliği konularını dikkate alan ve proaktif yaklaşımı destekleyen bir yapı oluşturulması gerekmektedir. Özellikle geleneksel alışkanlıkların çalışanlar üzerinde yaygın olduğu faaliyetlerde (elektrik işleri, yüksekte çalışma, kişisel koruyucu kullanımı ve benzeri işlerde) davranış değişiklikleri oluşturmak zorlaşmaktadır. Yenilenebilir enerji gibi gelişmekte olan bir sektörde iş kazaları ve meslek hastalıkları artış göstermeden farklı disiplinleri içine alan bu sektörde iş sağlığı ve güvenliği anlayışını temelden ele almak hala mümkündür. Bu çalışmada çalışanlara verilmesi gereken uygulamalı eğitim gereksinimi vurgulanmaktadır. Bu düşünce ile fotovoltaik sistemlerde var olan veya var olabilecek tehlike ve riskler, yapılan araştırmalar genişletilmiş literatür olarak irdelenmiştir. Ardından saha çalışmaları ve ilgili kişiler ile kullanılan sistemin kurulum öncesi ve sonrası olmak üzere karşılaştıkları tehlike ve riskleri önlemede benimsedikleri yöntemler konusunda bilgi alınmıştır. Yapılan araştırmalarda öne çıkan yüksek riskli faaliyetlerden yüksekte çalışma için bir iş senaryosu hazırlanarak oyunlaştırma metodu bileşenlerinin de dikkate alındığı algoritmalar kurulmuştur. Alan tasarımı yapılmış ve temel eğitim kurgusu sanal gerçeklik teknolojisine entegre edilmiştir. Sanal gerçeklik ve oyunlaştırma konularını iş sağlığı ve güvenliğine uygulaması, iş sağlığı ve güvenliği ile fotovoltaik sistemleri birlikte değerlendirilmesi ve eğitimde yenilikçi teknolojileri yenilenebilir enerji sektörüne uyarlayan bakış açısı sunması çalışmanın özgün değerlerini oluşturmaktadır. Bu çalışma, yeşil işler, sürdürülebilirlik, iş sağlığı ve güvenliği, sanal gerçeklik eğitimi konularını bir araya getirerek çok disiplinli araştırmalara özgün bir katkı sunmaktadır. Anahtar kelimeler: Yenilenebilir enerji, güneş enerjisi, fotovoltaik sistemler, iş sağlığı ve güvenliği, VR, eğitim, oyunlaştırma