Kız meslek lisesi sınıf mikro kültürüne teknoloji entegrasyon sürecinin sosyo-matematiksel normlar bağlamında ı̇ncelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Matematik Ve Fen Bilimleri Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İFAKET PULLU

Danışman: Hatice Akkoç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Her sınıf bir diğer sınıftan farklı ve kendine özgü bir mikro kültürü içinde barındırır. Sınıf mikro kültürünü inceleyen Cobb ve Yakel (1996) öğrenci öğrenmelerine etki eden sosyal çevreyi betimleyebilmek için sosyal ve sosyo-matematiksel norm kavramlarını geliştirmişlerdir. Sosyal normlar, sınıf içi gerçekleştirilen uygulamalarda öğrencilerden beklenenin ne olduğunun, nelerin kabul edilebilir nelerin ise kabul edilemez davranış formları olduğunun ölçüsünü ortaya koymaktadır (Yackel ve Cobb, 1996; Özmantar, Bingölbali, Demir, Sağlam ve Keser, 2009). Sosyal normlardan farklı olarak sosyo- matematiksel normlar matematik etkinliklerine özgü ve matematik çalışmalarına rehberlik eden sınıf eylem ve mikro etkileşimlerin standartlarını tanımlar (Yackel ve Rasmussen, 2002; Franke, Kazemi ve Battey, 2007). Sınıf mikro kültürünün sosyo-matematiksel normlar bağlamında incelenmesi, sınıfın matematiksel anlamda yaşayışının nasıl olduğunu sistemli bir şekilde analiz eder. Düşük başarılı öğrencilerin sınıf mikro kültürlerinin incelenmesi ise, onların başarısızlık nedenleri hakkında bilgi verir niteliktedir. Nitekim öğrencilerin matematiksel etkinliklerinin tamamen sosyal olduğu ve içinde bulundukları sosyal ve kültürel çevre bağlamında anlaşılmadan tam olarak aydınlatılamayacağı aktarılmıştır (Cobb, Jaworski ve Presmeg, 1996). Meslek lisesi perspektifinde, öğrencilerin ilgi duymadıkları ve sevmedikleri derslerden birinin matematik olduğu ve okul öğrencilerinin matematik başarılarının diğer okullara nazaran daha düşük olduğu bilinmektedir (Bekdemir, 2009). Sınıfa yapılacak yeni bir uygulama onun mikro kültürünü de zaman içerisinde değiştirir ve geliştirir. Yapılan etki, öğretim tekniğini değiştirmek ise hem öğrenci hem öğretmen boyutunu etkiler. Yeni uygulanacak yaklaşımlar ise yeni normların benimsenmesi ile başarılı olabilir. Sınıf mikro mikro kültürüne yön vermesi beklenen teknoloji entegrasyonu, öğrenme ve öğretme ortamlarında teknolojinin işe koşulma süreci olarak ifade edilmektedir (Ersoy, Yurdakul ve Ceylan, 2016). Araştırmacılar bilgisayarlı destekli matematik öğretimi yapılan sınıflarda yaptıkları çalışmalarla tipik olan sosyo-matematiksel normları alanyazına aktarmışlardır (Hershkowitz ve Schwarz 1999'a, 1999b; McClain ve Cobb, 2001b; Akyüz, 2014; Akkoç ve Savuran, 2021). Bu çalışmanın amacı kız meslek lisesi çocuk gelişimi bölümünde öğrenimlerine devam eden 10.sınıf öğrencilerinin sınıf mikro kültürünü, yapılacak teknoloji entegrasyonuyla birlikte sosyo-matematiksel norm boyutuyla incelemektir. Araştırmacı bir yıldır eğitim verdiği sınıftaki mikro kültürü betimlemek adına gözlemci rolündedir. Araştırmacının öğretmen rolünü de üstlendiği derslerin video kaydı alınarak verilerin ilk elden toplanmıştır. Toplanan veriler transkript edildikten sonra nitel veri analizleri, matematiği öğrenmeye kültürel ve sosyal bir perspektiften bakan yorumlayıcı çerçeve (Cobb ve Yakel, 1996) ile sınıflandırılmıştır. Yapılacak veri analizlerinde sınıfın mikro kültürü teknoloji entegrasyon öncesi ve sonrası şeklinde iki boyutta incelenmiştir. Sınıf mikro kültürünün teknoloji entegrasyonu öncesi incelemesinde elde edilen normlar bulgular kısmında sunulmuştur. Teknoloji entegrasyonu sonrasında yer alan normlar da bulgulara eklenerek iki durum mukayese edilmiştir. Sonuçlar, teknoloji entegrasyonunun sınıfı daha öğrenci merkezli bir öğretime yöneltirken sorgulamaya dayalı normların geliştiğini göstermektedir. Teknoloji öncesinde normlar "anlayabilme ve anlamlı olabilme" fikriyatları etrafında şekillenirken teknoloji entegrasyonu sonrasında "sorgulama ve aktif katılım" çerçevesinde gelişen sınıf mikro kültürü görülmektedir. Sınıf mikro kültürünün gelişimi sırasında normların birbirlerini etkilediği düşünülerek bu etkileşimin hangi normlar arasında ve nasıl gerçekleştiği de araştırmada aktarılmıştır. Sınıfın mikro kültüründe oluşan yeni normlarla teknoloji etkisinin araştırılmak ve bilgi edinebilmek üzerine yeni başlangıçlar sunduğu düşünülmektedir. Alanyazın incelemesi yapılmış olup benzer bir durum çalışmasının varlığı araştırmacının bilgisi dâhilinde değildir. Bu nedenle çalışma alanyazına katkı sağlar niteliktedir. Katılımcıların diğer norm çalışmalarından farklı olarak düşük başarılı öğrencilerden oluşuyor olması norm araştırmalarına farklı bir pencere sunmuştur. Sosyo-matematiksel normların meslek lisesi bağlamında incelenecek olması meslek lisesi sınıf mikro kültürünü daha iyi anlamamızı sağlayarak, eğitim gören öğrencilerin ihtiyaç ve sorunlarının tespitine yardımcı olup meslek lisesi öğrencilerine dönük yapılacak çalışmalara katkı sağlayacağı düşünülmektedir.