Klinik Öncesi ve Klinik Dönem Tıp Fakültesi Öğrencilerinin Bilişsel Duygu Düzenleme Stratejileri, Psikolojik Dayanıklılık ve Duygusal İyi Oluşları Arasındaki İlişki
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Tıp Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞEYDA YURTSEVER GÜRKAN
Danışman: Mehmet Ali Gülpınar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZET Tezin başlığı: Klinik Öncesi ve Klinik Dönem Tıp Fakültesi Öğrencilerinin Bilişsel Duygu Düzenleme Stratejileri, Psikolojik Dayanıklılık ve Duygusal İyi Oluşları Arasındaki İlişki Öğrencinin Adı Soyadı: Şeyda Yurtsever Gürkan Danışmanın Adı Soyadı: Prof. Dr. Mehmet Ali Gülpınar Programın Adı: Tıp Eğitimi Doktora Programı Amaç: Tıp fakültesi öğrencilerinin yaşadığı zorlayıcı duygusal deneyimlerin, bilişsel duygu düzenleme stratejileri (BDD) ve psikolojik dayanıklılıklarının (PD) duygusal iyi oluşları (DİO) üzerindeki etkilerinin ortaya konması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Karma yöntemle tasarlanan ve 210 tıp öğrencisinin katılımıyla yürütülen bu çalışmada nitel veriler 27 gönüllü katılımcıyla yapılan birebir görüşmeler yoluyla toplanmıştır. Çalışmanın nicel verileri; "Öğrencilerin Günlük Yaşamda Karşılaştıkları Zorlukları Belirleme Anketi", "Bilişsel Duygu Düzenleme Ölçeği", "Psikolojik Dayanıklılık Ölçeği" ve "Duygusal İyi Oluş Ölçeği" ile toplanmış; BDD stratejileriyle DİO arasındaki ilişkide PD'nin aracılık etkisini belirlemek için Yapısal Eşitlik Modeli (YEM) kullanılmıştır. Nitel verilerin tematik analizleri yapılmıştır. Bulgular: Nitel verilerin analizinden elde edilen bulgular tıp fakültesi öğrencilerinde duygusal zorluk yaratan deneyimler ve duygular, duygu düzenleme stratejileri, PD ve DİO'ya dair görüşler başlıkları ve temaları altında toplanmıştır. Aracılık etkisine ilişkin YEM sonuçları, uyumlu BDD stratejilerinin iki alt ölçeği (plana yeniden odaklanma; β=0.088, p=0.011 ve pozitif yeniden gözden geçirme; β=0.175, p<0.001) ile DİO arasındaki ilişkiye PD'nin "kendini adama" alt ölçeğinin aracılık ettiğini göstermiştir. Sonuç: Bu tezde tıp öğrencilerinin eğitimle ilişkili, mesleki ve sosyo-kültürel alanda çeşitli zorlayıcı deneyimler yaşadığı, bunlarla baş etmek için bilişsel, duyuşsal düzenleme, içsel/dışsal yönelik/destek arama ve davranışsal düzenleme gibi stratejilere başvurduğu; bunların PD ve DİO durumları üzerinde etkiye sahip olduğu görülmüştür. Yine uyumlu BDD ile DİO arasındaki ilişkide PD aracılık etkisi gösterilmiştir. Elde edilen bu bulgular öğrencilerin DİO durumlarına ilişkin planlama ve rehberlikte tıp fakültelerine kanıtlar sunabilecek niteliktedir. Anahtar Kelimeler: Tıp eğitimi, zorlayıcı deneyimler, bilişsel duygu düzenleme, psikolojik dayanıklılık, duygusal iyi oluş.