İsrail’in Turizm Coğrafyası


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2008

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Gülçin Mamuk

Danışman: NURTEN GÜNAL

Özet:

Dünya genelinde turizm, son yüzyılın en parlak, dinamik ve değişken ekonomik faaliyeti olmuştur. İsrail ekonomisinde de turizmin Dünya genelinde yakalamış olduğu yükseliş rahatlıkla gözlenebilmektedir. 2006 yılı verilerine göre turizmden 1,9 milyar Amerikan doları gelir elde edilmiştir. 2005 yılı verilerine göre ise İsrail’deki turistik otellerde 23.000 kişi istihdam edilmiştir. İsrail’de turizm devlet yatırımları ve özel sektörün desteği ile geliştirilmeye çalışılmaktadır. Şehirsel ve Kırsal alanlarda başta turistik oteller olmak üzere çeşitli hosteller ve esasında kolektif çiftlikler olan kibutzlar ile tur operatörleri, turist rehberleri, restoranlar v.s turistlere hizmet vermektedir. Ülkenin küçük yüzölçümüne rağmen fiziki coğrafyasının sunduğu farklılıklar, sosyal ve kültürel zenginlikler turizm yelpazesinin de çok geniş olmasını sağlamaktadır. Ülke’de özellikle Kudüs şehri, Akdeniz kıyısında yer alan şehirler ile Kızıldeniz kıyısında yer alan Elat, Taberiye ve Ölü deniz kıyıları ile Necef çölü turistleri kendine doğru çeken belli başlı yerlerdir. Avrupa ve Kuzey Amerika kıtasından gelen turistler yukarıda sıralanan yerlere gitmektedirler. Yerli turistler ise ülke sınırları dahilinde yine Akdeniz ve göl kıyıları ile kırsal alanlardaki kibutzları tercih etmektedirler. İsrailli turistlerin yurt dışı tercihlerinin başında ise Türkiye, Mısır, Kıbrıs ve ABD gibi ülkeler gelmektedir. Milattan önceki dönemlerden bu yana turistleri kendine doğru çekmeyi başarmış olan günümüz İsrail topraklarına doğru gerçekleşen turist akını zaman zaman değişiklikler göstermiştir. Buna göre İsrail turizminin yaşadığı en büyük sorun döviz girdisi sağlayan yabancı turistlerin güvenlik sorunu nedeniyle belli dönemlerde bu ülkeden uzak durmasıdır. Anahtar Kelimeler: İsrail, coğrafya, turizm. iv SUMMARY The tourism around the world became the brightest, dynamic and changeable economic activity of the last century. It has been seen that the tourism at Israel economy has gained a rise around the world. According to the data of 2006 1,9 billion USD gained from the tourism. According to the data of 2005, 23.000 were employed in the touristic hotels in Israel. The tourism in Israel has been tried to be developed with the investments of the government and the support of the private sector. In city and rural areas, touristic hotels, various motels, tour operations, tourism guide, restaurants etc with the kibbutzim that are like collective farms have been giving the service to the tourists. Although the country has a little area, the differences of the physical geography and varieties of the human life ensure the tourism to be wide. In the country, especially Jerusalem, the cities placed on Mediterranean coast, Eilat on the Red Sea coast, Lake Tiberia and Dead Sea coasts and Negev Desert are the main places that catch the tourists’ attention. The tourists coming from Europe and North America go to the above mentioned places. The native tourists prefer the kibbutzim in the rural areas and the Mediterranean and lake coasts.The countries such as Turkey, Egypt, Cyprus and USA head the abroad choices of the Israeli tourists From the period before Christ the touristic tours have been made in Israel showed some changes. In this regard, the biggest problem, Israeli tourism experienced, is that the foreign tourists ensuring Exchange income stay away from this country in certain periods because of the security problems. Key Words:Israel, geography, tourism. v İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ......................................................................................................................ii .........................................................................................................................iii SUMMARY...............................................................................................................iv İÇİNDEKİLER .........................................................................................................v TABLOLAR LİSTESİ..............................................................................................ix ŞEKİLLER LİSTESİ................................................................................................xi HARİTALAR LİSTESİ............................................................................................xii FOTOĞRAFLAR LİSTESİ .....................................................................................xiii GİRİŞ ........................................................................................................................1 1. İSRAİL’İN GENEL COĞRAFİ ÖZELLİKLERİ...............................................3 1.1. İSRAİL’İN FİZİKİ COĞRAFYA ÖZELLİKLERİ ...........................................6 1.1.1. Jeolojik Özellikleri .....................................................................................6 1.1.2. Jeomorfolojik Özellikleri............................................................................9 1.1.3. İklim Özellikleri .........................................................................................14 1.1.4. Biocoğrafya Özellikleri ..............................................................................18 1.1.5. Toprak Özellikleri ......................................................................................20 1.1.6. Hidrolojik Özellikleri .................................................................................21 1.2. İSRAİL’İN BEŞERİ COĞRAFYA ÖZELLİKLERİ.........................................24 1.2.1. İsrail’in Yerleşme Tarihçesi........................................................................24 1.2.2. Nüfus ve Yerleşme .....................................................................................26 1.3. İSRAİL’İN EKONOMİK COĞRAFYA ÖZELLİKLERİ .................................30 1.3.1. Tarım .........................................................................................................31 vi 1.3.2. Madencilik .................................................................................................34 1.3.3. Sanayi ........................................................................................................35 1.3.4. Ticaret ........................................................................................................36 1.3.5. Ulaşım........................................................................................................37 2. İSRAİL’İN TURİZM COĞRAFYASI .................................................................39 2.1. İSRAİL’DE TURİZMİN TARİHSEL GELİŞLİMİ ..........................................39 2.2. İSRAİL’DE TURİZM ÇEŞİTLERİ..................................................................46 2.2.1. Deniz Turizmi ............................................................................................46 2.2.1.1. Kıyı Turizmi.........................................................................................47 2.2.1.2. Yat Turizmi ..........................................................................................56 2.2.2. Sağlık Turizmi............................................................................................59 2.2.3. Çöl Turizmi ................................................................................................64 2.2.3.1. Çöllerdeki Tarihi Çekicilikler ...............................................................66 2.2.3.2. Çöllerdeki Doğal Çekicilikler ...............................................................69 2.2.4. Kırsal Turizm .............................................................................................71 2.2.4.1. Ornitoturizm (Kuş Gözlemciliği Turizmi) .............................................75 2.2.4.2. Çiftlik Turizmi......................................................................................76 2.2.5. İnanç Turizmi .............................................................................................78 2.2.5.1. İsrail’de Müslüman Turistler.................................................................82 2.2.5.2. İsrail’de Hıristiyan Turistler..................................................................83 2.2.5.3. İsrail’de Yahudi Turistler......................................................................86 2.2.5.4. İsrail’de Bahai Turistler ........................................................................90 2.2.6. Şehirlerde Farklı Turizm Kaynakları...........................................................92 2.2.6.1. Festivaller.............................................................................................92 vii 2.2.6.2. Müzeler ve Sergiler...............................................................................96 2.2.6.3. Kongre ve İş Turizmi............................................................................96 2.2.7.Korunmaya Alınan Alanlar ve Doğal Parklar...............................................98 3. TURİST ÖZELLİKLERİ .....................................................................................103 3.1. YABANCI TURİSTLERİN ÖZELLİKLERİ....................................................103 3.1.1. Geldikleri Yere Göre Turistler ....................................................................103 3.1.2. İnançlarına Göre Turistler...........................................................................104 3.1.3. Ziyaret Amacına Göre Turistler ..................................................................105 3.1.4. Turist Gecelemeleri ve Geceleme İçin Tercih Edilen Yerler........................108 3.1.5. İsrail’e Tekrar Gelen Turistler ....................................................................109 3.2. İSRAİLLİ TURİSTLERİN ÖZELLİKLERİ .....................................................111 3.2.1. Yurt Dışı Turizm Faaliyetleri......................................................................111 3.2.2. Yurt İçi Turizm Faaliyetleri ........................................................................113 4. İSRAİL TURİZMİNDE ARZ...............................................................................114 4.1. KONAKLAMA ...............................................................................................114 4.2. ULAŞIM ..........................................................................................................119 5. FİLİSTİN-İSRAİL ve ARAP-İSRAİL ÇATIŞMASININ TURİZME ETKİLERİ ............................................................................................................125 5.1. FİLİSTİN-İSRAİL ÇATIŞMASI.......................................................................125 5.2. ARAP-İSRAİL ÇATIŞMASI ............................................................................127 5.3. ÇATIŞMALARIN TURİZME ETKİSİ .............................................................128 6. TURİZMİN İSRAİL EKONOMİSİNDEKİ YERİ..............................................132 SONUÇ......................................................................................................................141 viii KAYNAKÇA.............................................................................................................145 FOTOĞRAFLAR .....................................................................................................151