Justinianus politikası ışığında Anicia Juliana ve Polyeuktos Kilisesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tarih Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEKİYE ELENİ TUTAL
Danışman: SİREN ÇELİK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yaklaşık 461 yılında Konstantinopolis'te doğan Anicia Juliana, bir imparatorluk prensesi idi ve oldukça seçkin bir aileden geliyordu. Theodosius soyundan gelen kadın banilerden sonuncusu olan Anicia, imparatorlar Zeno, Anastasius ve Justinus'un çağdaşı idi. Dönemin gerek sosyal yapısı gerekse dini yapısı, baniliğin ön plana çıkmasını sağlarken, Konstantinopolis'in de çehresini değiştirmiştir. 527'de Justinianus, tek imparator olarak başa geçmesiyle imar faaliyetlerine hız vererek Konstantinopolis'in yepyeni bir görüntüye bürünmesini sağlayacaktır. Ancak bunun yanında Theodosius Hanedanı'na mensup diğer kadın baniler ve hamiler gibi Anicia Juliana da kendisine kalmış olan hatırı sayılır mirası kiliseler inşa ederek hem topluma sağlayıp hem de kendi ve ailesinin isimlerini ölümsüz kılmıştır. Bu kiliseler arasında Polyeuktos Kilisesi en kapsamlı projesidir. Bu çalışma kapsamında Justinianus ve Anicia Juliana'nın banilik faaliyetleri, kesiştkileri noktalarda birbirleriyle kıyaslanarak incelenecektir. İmparator Justinianus'un politikası ve propaganda araçları incelenirken, Dönemin önemli hamilerinden olan Anicia Juliana'nın hayatı ve mimari eserleri göz önünde bulundurulacaktır. İmparator Justinianus ve Anicia Juliana özelinde karşılaştırma sunan başka bir tez çalışması olmaması, özellikle bu konu hakkında teşvik edici olmuştur. Ana hat kapsamında ilk olarak Justinianus ve ideolojisi, özellikle baniliği çerçevesinde incelenecektir. Ayasofya ve Sergios ve Bacchus Kilisesi'ne değinilecek, bu yapıların Anicia Juliana olan ilişkisi sorgulanacaktır. Diğer iki bölümde, Anicia Juliana'nın hayatı, banliği ve eski hanedanı yüceltme çabaları ele alınacak, bu bağlamda Anicia Juliana'nın Polyeuktos Kilisesi ve içindeki epigram detaylıca incelenecek, epigram yer yer Pavlus Silentiarius'un Ayasofya Betimi ile karşılaştırılacaktır.