Mezopotamya ve çevresindeki Zigguratların coğrafi analizi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü, Türk Dünyası Coğrafyası Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NEBİ ÜÇDAĞ
Danışman: Atilla Karataş
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İlk insanlık izlerinin ve üretimin başladığı Mezopotamya, sınırları kuzeyde Türkiye'den başlayarak Basra körfezi ve Arap çölüne uzanan, doğuda Zagros Dağ silsilesini aşıp güneye doğru Elam ülkesinin sınır hatlarını kaplayan; batıda Suriye, Lübnan ve Filistin'i içine alarak Akdeniz'e ulaşan çok geniş bir alana yayılmaktadır. Bu geniş coğrafyada birçok medeniyet gözlerini dünyaya açmış, birçok ilklere öncülük etmiş, toprağında Peygamberleri sırtlamış ve kısaca veliden zalime kadar insan kaderlerine ve kederlerine şahitlik etmiştir. Günümüzde sınırları daralan Mezopotamya, çalışmamızın en önemli parçasıdır. Bölgenin daha iyi anlaşılabilmesi için çalışma üç bölüme ayrılarak incelenmiştir. Girişte, Mezopotamya bölge sınırları belirledikten sonra bölgenin jeolojisi, hidrografyası, jeomorfolojisi, litolojisi, iklim ve bitki örtüsü ile toprak özelliklerini genel fiziki coğrafya unsurlarıyla açıklanmış ve bir çerçeveye oturtulmuştur. Elam bölgesi de dâhil edilerek Mezopotamya'nın daha anlaşılır kılmasını sağlanmıştır. İkinci bölümde ise, araştırmamızın temelini oluşturan zigguratların matematiksel konumlarını belirlemek ve fiziki coğrafya unsurlarıyla ilişkisi irdelenip tek tek açıklamaktır. Ayrıca Zigguratların ait oldukları kültürleri tesbit edilmiş; fiziki coğrafya unsurlarının tarih, arkeoloji ve ilgili diğer bilim dallarıyla ilişkileri sağlanmış, çalışmada bütüncül bakış geliştirilmiştir. Böylece disiplinler arası bilgi akışı sağlanarak daha somut sonuçlara ve ölçülebilir verilere ulaşılmıştır. Çünkü bir sonucun anlaşılabilmesi için birden çok nedeni araştırmak bizleri doğrulanabilir verilere ulaştırılır. Bu yüzden birçok medeniyetin varlık gösterdiği Mezopotamya'da zigguratların ait olduğu kültürleri coğrafi unsurlarla birlikte işlenmiştir. Üçüncü bölümde ise zigguratların genel mekânsal analizi yapılarak karakteristik özellikleri ortaya çıkarılmıştır. Bunu yaparken zigguratların medeniyetlere dağılımı ve genel konumlandırma tercihleri araştırılmış ve bir sonuç çıkarılmıştır.