Sosyal bilgiler öğretmen adaylarına yönelik medya okuryazarlığı eğitimi modeli
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Fen - Edebiyat Fakültesi, Coğrafya Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HACER DOLANBAY
Danışman: HAMZA AKENGİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı, günümüz dünyasını biçimlendiren medyanın doğru okunmasını amaçlayan medya okuryazarlığı konusunda sosyal bilgiler öğretmen adaylarının sahip olması gereken becerilerin kazandırılması amacıyla bir "öğretmen eğitimi modeli" tasarlamak, uygulanan bu model doğrultusunda öğretmen adaylarının medya okuryazarlığı becerilerini geliştirmektir. Nitel araştırma yöntemlerinin kullanıldığı bu çalışma eylem araştırması olarak modellenmiştir. Çalışmanın katılımcı grubunu Marmara Üniversitesinde eğitimine devam eden 20 sosyal bilgiler öğretmeni oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak odak grup görüşmesi, bireysel görüşmeler, ön algı - son algı formları, kompozisyon, öğrenci çalışma kâğıtları ile araştırmacı ve gözlemci araştırmacı günlükleri kullanılmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi tekniğiyle çözümlenmiştir. Sonuç olarak öğrencilerin araştırma sonrası Medya Okuryazarlığına (MOY) yönelik farkındalıklarında önemli bir değişikliğin meydana geldiği görülmektedir. Öğrencilerin bilgi boyutunda medya, medya okuryazarlığı kavramlarına ve iyi bir medya okuryazarı kişiye yönelik bilgi ve farkındalıklarının arttığı görülmektedir. Beceri boyutunda tüm becerilerde farklı oranlarda bir artış olmakla birlikte öğrencilerin MOY becerilerini kazandıkları tespit edilmektedir. Eğitim öncesi beceriye sahip olmadıkları için zayıf olarak nitelendirilen öğrencilerin eğitim sonrası bilinçliye doğru başarılı bir gelişim gösterdikleri tespit edilmiştir. Dersin sıkıcı olabileceğini ve kendilerinin MOY hakkında bilgisi olmadığını düşünen öğrencilerin kendilerine ve MOY dersine yönelik bu olumsuz algılarının olumluya doğru dikkat çekici biçimde değiştiği belirlenmiştir. Öğrencilerin dersi eğitici, eğlendirici buldukları ve derse girdikleri için memnuniyet duyarak kendilerini mutlu hissettikleri öne çıkmıştır. Uygulama sürecinde birtakım sorunlar yaşansa da bunlar MOY eğitim sürecine yansımamış ve etkinliklerin başarıyla tamamlanma oranı %85 bulunmuştur. MOY eğitiminin öğrencilerin kişisel, akademik ve mesleki açıdan katkı sağladığı sonucuna ulaşılmıştır. Kendilerine bilinç, özgüven ve farkındalık gibi kişisel; MOY ile ilgili yoğun bilgi kazandırdığı ve uygulamaya olanak tanıdığı için akademik; gelecekte yürütecekleri MOY dersine yönelik bakış açısı, beceri ve yetkinlik kazandırması bakımından mesleki anlamda katkı sağladığı sonucu elde edilmiştir. Öğrenciler içerik, uygulama ve etkinlikler bağlamında gelecekte verecekleri MOY dersine yönelik öneriler geliştirmişlerdir.