Kamusal güce bağlı medya politikalarının medya ekonomisine etkileri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, İletişim Fakültesi, Gazetecilik Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GİZEM ARSLANTÜRK
Danışman: ORHAN BAYTAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Demokratikleşme ve sosyalleşmeye en büyük katkı sağlayan araçlardan biri olan medya, demokrasilerde "dördüncü güç" olarak nitelendirilmektedir. Medya, bir anlamda devlet ve toplum arasında iletişim kuran en aktif bağlardan biri olarak öne çıkmaktadır. Bu doğrultuda felsefi zemin olarak yazılı, görsel ve işitsel medyanın topluma karşı sorumlulukları ve işlevleri temelde birbirlerinden farklı değildir. Küreselleşme süreciyle dünyada yaşanan teknolojik gelişmeler, siyasi ve ekonomik yapılardaki değişimler sonucunda ülkelerdeki özgürlük ve demokrasiye yönelik kavramlar ve iletişim alanı farklı boyutlara taşınmış durumdadır. Medyanın ticarileşmesi, medya ekonomisinin oluşmasına yol açmıştır. Medya, fayda-sorumluluk anlayışı içinde, kamusal faaliyetlerinin yanı sıra ticari faaliyetlerin de sürdürüldüğü bir sektör olarak da varlık göstermiştir. Farklı ülkelerde dönem dönem farklı tonlara bürünse de, tarihsel ve felsefi olarak klasik anlamda medya ve devlet ilişkisi; liberalizme dayanan, günümüzde küresel düzeyde en yaygın olan serbest piyasa ekonomisi üzerinde inşa edilmiştir. Özellikle firma faydasını maksimuma çıkarma anlayışıyla serbest piyasa içinde rekabet ederken, sosyal sorumluluk anlayışını da dikkate alan bir özel medya sektörü felsefesi anlayışı teorik anlamda hakim olmuştur. Kapitalist model içinde devletlerin, başka bir deyişle kamu erkinin medya sektörü ile olan ilişkisi, teorik anlamda, kamu hizmeti ve sosyal sorumluluk anlayışı içerisinde medyanın hareket etmesi ve bu faaliyeti yürütürken, maksimum sosyal faydaya ulaşacak adil medya rekabeti ve kurallarının oluşturulmasıdır. Küresel ölçekte yaygın olan piyasa ekonomisi-medya-kamu ilişkisi içerisinde kurulan "serbest piyasa modeli" kuralları; bir ülkenin tarihsel, kültürel ve felsefi anlayışına bağlı olarak dönüşebilmektedir. Bu çalışmanın amacı, Türkiye'de medya-kamu ilişkisinin serbest piyasa modeli felsefesi içindeki uyum durumunu betimlemektir. Bu bağlamda, klasik anlamda medya ve devlet arasındaki felsefeden doğan "medya-kamu hizmeti-devlet" ilişkisi çerçevesinde Türkiye'de piyasa kurma-düzenleme ve denetleme gibi medya politikaları ve kurallarının medyanın ekonomisine olan etkileri – olumlu veya olumsuz - ele alınmıştır. Türk Basın Tarihi Osmanlı Devleti Dönemi'nden başlayarak, basın süreçleri, ulusal ve uluslararası koşullarda Türk Basını ve medyasının dönüşüme nasıl uyum sağladığı ve bu oluşumların Türk medya ekonomisine nasıl yansıdığı sorunsallaştırılmıştır. Anahtar Kelimeler: Medya, Medya Politikaları, Medya Ekonomisi, Kamu, Kamusal Alan.