Çağdaş sanatta beden algısı: 1960 sonrası bedene Merleau-Ponty ile bakmak


Tezin Türü: Sanatta Yeterlik

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü, Resim Anasanat Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FATMA NAZLI PEKTAŞ

Danışman: Sevil Saygı

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, 1960 sonrasında üretilen sanatta, hem özne hem de nesne olmuş bedenin, kullanım biçiminin dayandığı meseleler; Fransız felsefeci Merleau-Ponty?nin ontolojik-fenomenolojik bir araştırmayla ele aldığı, insanların dünyayı algılama alışkanlıkları bütününde incelenmiştir. Araştırmada, 1960?tan günümüze kadar geçen dönemde bedenin özne ve nesne konumundaki varlığı, hem performans sanatı içinde hem de salt nesne olduğu üretimlerde incelenmiştir. Bedenin salt bir biyolojik konu olmaktan çıkıp felsefi tartışmanın merkezine yerleştiği Merleau-Ponty felsefesine geçmeden önce antik çağın temsilcilerinden Platon ve Aristoteles?in ruh ve beden hakkında savundukları hatırlanarak Merleau-Ponty ile ortaklıkları ve farklılıkları saptanmıştır. Sonrasında Modern çağın en önemli felsefecisi Descartes?in beden algısı hakkında söylediklerini izlenmiş ve Merleau-Ponty, ile sürekli karşı karşıya geldiği noktalar tespit edilmiştir. Araştırmanın son bölümünde ise fenomenolojik bir okumayla söz konusu dönem boyunca yapılan çeşitli beden sanatı pratikleri; Merleau-Ponty?nin, bedeni özne ve nesne bütünlüğü içinde yeniden devreye soktuğu; algıyla, duyumla, deneyimle dünya ile girdiği ilişkiyi ?beden felsefesi? zemininde değerlendirdiği bakışla okunmuştur.