Matematik öğretmen adaylarının ispatla ilgili alan ve pedagojik alan bilgilerini geliştirmeye yönelik bir ders tasarımı
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Matematik Ve Fen Bilimleri Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FİKRET CİHAN
Danışman: Hatice Akkoç
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı ortaöğretim matematik öğretmen adaylarının ispatla ilgili alan ve pedagojik alan bilgilerini geliştirmeye yönelik bir ders tasarlamaktır. Bu araştırmada araştırmanın özüne ve doğasına en uygun yöntem olarak tasarım tabanlı araştırma yöntemi kullanılmıştır. Tasarım tabanlı bu araştırmada model olarak Analiz, Tasarım, Geliştirme, Uygulama ve Değerlendirme aşamalarından oluşan ADDIE Modeli tercih edilmiştir. Bu araştırma veri analiz teknikleri ve verilerin yorumlanması bakımından değerlendirildiğinde karma yöntem desenlerinden açımlayıcı sıralı karma yöntem desenine göre desenlenmiştir. Çalışmanın nicel aşaması için örneklem uygun örnekleme tekniği ile belirlenmiştir. Dersin uygulamasında 2017-2018 Eğitim Öğretim Yılı Bahar Döneminde Marmara Üniversitesi Matematik Öğretmenliği Programı ikinci sınıfında dersi alan 22 öğretmen adayı çalışmanın örneklemini oluşturmuştur. Çalışmanın nitel aşaması için çalışma grubu teorik örnekleme tekniği ile belirlenmiştir. İspatla ilgili alan ve pedagojik alan bilgilerine göre dört öğretmen adayı araştırmanın nitel çalışma grubunu oluşturmuştur. Bu araştırma kapsamında veri toplama aracı olarak doküman, ders gözlem formu, anket, gözlem ve mülakat gibi araçlar kullanılmıştır. Ders tasarımına ait bulgulara ulaşmak için dokümanlar kullanılmıştır. Uygulama aşamasına ait bulgulara ulaşmak için Ders Gözlem Formları ile kamera kayıtları kullanılmıştır. Öğretmen adaylarının ispatla ilgili alan bilgilerini belirlemek için İspat Alan Bilgi Anketi (İSABA), ispatla ilgili pedagojik alan bilgilerini belirlenmek için de İspat Pedagojik Alan Bilgi Anketi (İSPABA) geliştirilmiştir. Dersin değerlendirilmesi için ise Ders Değerlendirme Anketi hazırlanmıştır. Öğretmen adaylarının ispatla ilgili alan ve pedagojik alan bilgilerini derinlemesine incelemek için yarı yapılandırılmış mülakatlar yapılmıştır. Bu karma yöntem araştırmasında nicel ve nitel veri analiz teknikleri kullanılmıştır. Dersin tasarımı oluşturulurken dokümanlar doküman analizi ile analiz edilmiştir. İSABA ve İSPABA'den elde edilen veriler SPSS 16.0 paket programından faydalanılarak doğrudan ve kestirisel analiz ile analiz edilmiştir. Ders Değerlendirme Anketi, gözlem ve yarı yapılandırılmış mülakatlar betimsel ve içerik analizi ile analiz edilmiştir. Nitel veri analizi için NVivo 12 programı kullanılmıştır. Araştırmanın sonunda iki hedef ve altı kazanımdan oluşan kapsamlı ve sürdürülebilir bir ders tasarımına ulaşılmıştır. Ders tasarımı ispatın modern bileşenleri, ispat şemaları, ispat yöntemleri, ispatla ilgili öğrenci güçlükleri, bu güçlüklerin nedenleri ve bu güçlüklerin üstesinden gelecek öğretim stratejileri gibi konuları içermektedir. Araştırmanın nicel bulguları tasarlanan dersin öğretmen adaylarının ispatla ilgili alan ve pedagojik alan bilgilerini geliştirdiğini ortaya koymuştur. Araştırmanın nitel bulguları da nicel bulgularını desteklemektedir. Bu ders tasarımının farklı üniversitelerde ve matematikle ilgili farklı bölümlerde uygulanması tavsiye edilmektedir. Bu araştırmanın farklı alanlarda benzer müdahaleler tasarlamak isteyen araştırmacılar ve akademisyenlere rehber ve yol gösterici nitelikte bir araştırma olduğu söylenebilir.