Somatik Deneyimleme Programının Tıp Öğrencilerinin Dinleme, Kendi Bedenleri ve Diğer Bedenler ile İlişkilenme Süreçleri Üzerine Etkilerinin Katılımlı Eylem Araştırması ile Analizi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Tıp Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: İNANÇ SÜMBÜLOĞLU
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Mehmet Ali Gülpınar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Somatik deneyimleme uygulamaları (SD) duyum, duygulanım, hareket ve öznenin hikâyesiyle akış içinde, "şimdi ve burada", bedeniyle yeniden ilişkilenmesini hedefler. Bu tezin amacı SD'nin tıp öğrencilerinin dinleme, kendi bedenleri ve diğer bedenlerle ilişkilenme süreçleri üzerinde yaratacağı etkiyi değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Anlatısal ve yorumsamacı paradigmaya dayalı bir eğitim müdahale araştırması olarak tasarlanan bu katılımlı eylem araştırması, amaçlı örneklemle gönüllülük esasına göre belirlenen iki klinik öncesi, iki klinik dönem öğrenenin katılımıyla yürütülmüştür. Nitel veriler odak grup görüşmesi, düşünümsel oturum günlüğü, yaratıcı video ve derinlemesine görüşmeyle toplanmış; üç aşamalı bağlamsal çoklu okuma/analizle temalar belirlenmiştir. Bulgular: Bağlamsal analizle "mekân-insan-beden ilişkisi", "tıp eğitimi ve öğrenme deneyimi" ve "ben ve hekim olma süreci" olmak üzere üç bağlam belirlendi. Bu üç bağlam ve "bağlamla ilişkilenme şekli ve beklentiler" kapsamında on dokuz tema açığa çıktı. Somatik deneyimleme uygulamalarına ilişkin ""beden ile gelenin farkındalığı" "tıp ve sanat/somatik deneyimleme", "bedenlenmiş biliş, duyuş, oluş", "otantik benle karşılaşma" ve "otantik beni inşa etme" ve bedene duyarlı hekimlik" yedi tema belirlendi olmak üzere yedi tema belirlendi. Metaforik anlatıların analizinde katılımcıların deneyimlerini zengin bir metaforlar kümesiyle betimlediği görüldü. Bu metaforlardan birkaçı "yapım yeri", "beyaz önlüklü asistan ordusu", "kambur, bıkmış kitle", "sıkış, tıkış", "mecalin kalmaması" şeklindeydi. Sonuç: Bu bulgular, beden ve bedenlenmiş deneyimlerin tıp eğitimi süreç ve programlarına entegre edilmesinin profesyonellik, profesyonel kimlik oluşumu, öğrenenin iyilik hali ve bireysel gelişimi bağlamında önemine işaret etmektedir. Bu noktada, "beden-zihin-çevre/ mekân bütünlüğü" ve fenomenolojik yaklaşımla eğitim süreçlerinin zihnin yanı sıra beden, duygu ve anlam boyutlarıyla bütünlüklü bir çerçeveye oturtturulmasının gerekliliğinin eğitim kurumların önündeki ana gündemlerden birisi olduğu söylenebilir. Anahtar Kelimeler: Tıp ve sanat, bedenlenmiş biliş, profesyonellik, iyilik hali, fenomenoloji