KAVRAM KARİKATÜRÜ TEMELİNDE TASARLANAN ÖĞRETİMİN 9. SINIF ÖĞRENCİLERİNİN PERİYODİK ÖZELLİKLERİ KAVRAMALARINA ETKİSİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, ORTAÖĞRETİM FEN VE MATEMATİK ALANLAR EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜLŞAH KARAKIRIK
Danışman: Filiz Kabapınar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Periyodik özellikler kimyanın en önemli konularından olan periyodik tablonun öğretiminde olmazsa olmazıdır. Belirli aralıklarla tekrar eden veya düzenli değişim gösteren bu özeliklerin öğretiminde çoğunlukla ezbere başvurulsa da yapılandırmacılığın hâkim olduğu bir eğitim anlayışında kullanılabilecek birçok yöntem bulunmaktadır. Bu yöntemlerden bir tanesi de sınıf içi etkileşimin yüksek olduğu kavram karikatürleridir. Kavram karikatürleri temelinde tasarlanan öğretimin 9. sınıf öğrencilerinin periyodik özellikleri kavramalarına etkisinin sorgulandığı bu araştırma 2017-2018 eğitim öğretim yılı bahar döneminde İstanbul ilindeki bir lisede öğrenim gören 9. sınıf öğrencilerinin katılımıyla yürütülmüştür. Araştırmanın deseni ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel desendir. Araştırmaya 64 öğrenci katılmıştır. Deney grubundaki dersler kavram karikatürleriyle hazırlanmış materyaller ile yürütülürken kontrol grubundaki dersler mevcut öğretim programı içeriği temel alınarak yürütülmüştür. Öğretime ilişkin uygulamalar 5 haftada tamamlanmıştır. Araştırmanın veri toplama araçları araştırmacı tarafından geliştirilen Periyodik Özellikler Kavram Testi (PÖKT), literatürde mevcut bulunan Mantıksal Düşünme Yeteneği Testi (MDYT) ve Bilimsel Süreç Becerileri Testidir (BSBT). Periyodik Özellikler Kavram Testi atom yarıçapı, iyonlaşma enerjisi, metalik-ametalik özellik, elektron ilgisi ve elektronegatiflik olmak üzere 5 ayrı bölümden ve toplamda 35 sorudan oluşmaktadır. Sorular açık uçlu, çoktan seçmeli, iki aşamalı çoktan seçmeli ve iki aşamalı açık uçlu çoktan seçmeli şeklindedir. Nicel verilerin analizinde parametrik olmayan testlerden faydalanılmıştır. Açık uçlu soruların analizinde ise içerik analizinden yararlanılmıştır. Araştırma bulgularında hem deney hem de kontrol grubunun periyodik özellikler kavram ön test- son test puanlarında son test lehine anlamlı bir fark olduğu görülmektedir. Bu sonuç her iki yöntemin de öğretimde başarılı olduğunun göstergesidir. Ayrıca bulgular deney ve kontrol gruplarının periyodik özellikler kavram son testi puanlarında deney grubu lehine anlamlı bir farklılık olduğunu göstermiştir. Bu sonuç kavram karikatürlerinin öğrencilerin periyodik özellikler konusunu kavramalarında geleneksel yöntemlere göre daha başarılı olduğu şeklinde yorumlanabilir. Anahtar Sözcükler: Periyodik Özellikler, Kavram Karikatürü, Yapılandırmacılık, Kimya Öğretimi