Kurumsal Sürdürülebilirliğin Finansal Performans Üzerindeki Etkisinde Ar-Ge Yoğunluğunun Aracı Rolü
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SAMİ ÖZCAN
Danışman: Özgür Çakır
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Özellikle son yıllarda görülen yangınlar, kuraklıklar, sel ve hortum felaketleri vb. iklim değişikliğinin sonuçları bariz bir şekilde görülmeye başlanmış ve insanlarda sürdürülebilirlik konusundaki farkındalık ciddi bir artış göstermiştir. Benzer şekilde COVID 19 pandemisiyle birlikte tüm dünyadaki salgın koşullarının iyileştirilmesinin özellikle az gelişmiş ülkelere sosyal desteklerin sağlanmasıyla gerçekleşebileceği net bir şekilde görülmüştür. Bu iki gelişme birlikte değerlendirildiğinde uzun yıllardır öenmi gittikçe artan sürdürülebilirlik düşüncesinin bir göstergesi olduğu düşünülebilir. Bu sebeple çalışma kapsamında sürdürülebilirliğin firmalar düzeyindeki karşılığı olan kurumsal sürdürülebilirlik uygulamalarının finansal performans üzerindeki etkisinde Araştırma ve Geliştirme faaliyetlerinin aracı rolünün belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla Türkiye'de faaliyet gösteren 23 firmanın 2014 – 2019 yılları arasındaki kurumsal sürdürülebilirlik ve 2015 – 2020 yılları arasındaki finansal verileri incelenmiştir. Çalışma kapsamında kurumsal sürdürülebilirlik faaliyetlerinin ölçümünde Küresel Raporlama Girişimi (GRI)'nin G4 standartları baz alınarak içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Firmaların sürdürülebilirlik raporlarındaki GRI içerik endeksleri incelenmiş ve firma beyanlarına göre ilgili kriterden bahsedilip bahsedilmeme durumuna göre 0/1 şeklinde kodlamalar yapılmıştır. Devamında, firmaların her bir kriter için toplamları alınarak Entropi yöntemiyle kriter ağırlıkları belirlenmiştir. Son aşamada ise kriter ağırlıklarıyla toplam puanlar çarpılarak tüm firmalar için ayrı ayrı olmak üzere boyut puanları hesaplanmıştır. Finansal performansın ölçümü için ise Tobin Q ve Piyasa Değeri (PD) oranları kullanılmıştır. Finansal performans ölçümünde gerekli olan bilgiler firmaların bilançolarından ve gelir tablolarından elde edilmiştir. Analiz kısmında ise doğrudan ve dolaylı etkiler bağımlı değişkenin özelliğine göre panel regresyon ve panel tobit regresyon analizleriyle test edilmiştir. Elde edilen bulgulara göre, Türkiye'de kurumsal sürdürülebilirlik uygulamalarının finansal performansı olumsuz etkilediği, ancak Ar-Ge yoğunluğunun araya girmesiyle bu etkinin dolaylı olarak pozitif olduğu sonucuna ulaşılmıştır.