İslam ceza muhakemesi usulü soruşturma evresi ihtiyati tedbirleri: 1650-1750 Osmanlı uygulaması örnekli

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Temel İslam Bilimleri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2014

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KAMER KAL HUSSIEN

Danışman: ABDULLAH KAHRAMAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Soruşturma evresi, bir kimsenin kanunlarca yasak olan bir fiili irtikâp edip etmediğinin araştırıldığı sürece verilen isimdir. Muhakemenin üç evresinden biri olan soruşturma evresinde devlet görevlisi meydana gelmiş olayı ve olay mahallini inceleyerek mahkeme için deliller toplar. Bu sayede muhakemenin görülmesi mümkün hale gelir. İhtiyati tedbirler de soruşturma evresinde başvurulan bir takım önlemlerdir. Arama, yakalama, gözaltına alma, tutuklama gibi tedbirler sayesinde zanlının kaçması ya da delilleri karartması engellenmiş olur. Zanlı hakkındaki soruşturma sağlıklı bir şekilde yapılır ve sonuçta zanlı devlet görevlilerince mahkemeye teslim edilir. Bu çalışmada ihtiyati tedbirlerin İslam hukukundaki teorik boyutu ile Osmanlı hukukunda pratiğe yansıması incelenmiştir. Bu sayede hürriyeti sınırlandırıcı ve zanlıya haksız yere zulüm etme ihtimali niteliği taşıyan bu uygulamaların hangi şekillerde caiz görüldüğü ve ne gibi durumlarda söz konusu uygulamalara başvurulduğu ortaya konulmaya çalışılmıştır. Ayrıca ihtiyati tedbirlerin modern hukuktaki şekli olan koruma tedbirleri ile benzerlikleri yeri geldikçe ifade edilmiştir.