CNC tezgahlarda dönel elemanların işlenmesinde yapay sinir ağı ile kesici takım seçimi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Makine Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2003

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYHAN ETYEMEZ

Danışman: Mustafa Kurt

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZET CNC TEZGAHLARDA DÖNEL ELEMANLARIN İŞLENMESİNDE YAPAY SİNİR AĞI İLE KESİCİ TAKIM SEÇİMİ Bilgisayar teknolojisinin gelişmesi sayesinde bütün alanlarda aktif olarak bu teknolojiden yararlanılmaya başlanılmıştır. Talaşlı imalat endüstrisinde geçmişte konvensiyonel tezgahlar kullanılarak üretim yapılmakta idi, günümüzde ise gelişen bilgisayar teknolojisi ile birlikte CNC (Computer Numerical Control) Tezgahlar geniş bir şekilde kullanılmaya başlanılmıştır. Ülkemizdede kısa bir süre içerisinde bu teknoloji aktif olarak, sanayide kullanılmaya başlanılmış olup, en küçük işletmelerde bile bu tezgahlar kullanılarak üretim yapılmaktadır. Büyük işletmelerde aynı tip seri üretim yapıldığı için çok kısa zamanda program ve takım değişikliğine pek gidilmez. Fakat seri imalat yapmayan işletmelerde, ürün değişkenliğinde ötürü sık sık program ve takım değişikliği yapılmak zorundadır. Bundan dolayı üretim programının hızlı ve hatasız bir şekilde yapıldığı talaş kaldırma, takımın optimum şekilde seçimi de önem kazanmıştır. Bu takım seçme işlemi yapılırken takım deposundaki takımlar çok iyi tanınmalı, her iş parçası değiştiğinde mümkün olduğu kadar yeni takım sipariş edilmesi yerine eldeki takımlar verimli şekilde kullanılmalıdır. CNC tezgahlarda üretime başlamak için; CNC programının hazırlığı, uygun takımların seçimi ve tarete yerleştirilmesi ve buna ilave olarak, parçanın uygun aparat veya aynaya emniyetli bir şekilde bağlanması gerekir. CNC Torna tezgahlarında kullanılan programlar CAD/CAM yazılımları vasıtasıyla ISO kodunda üretilir. Burada kesmede kullanılacak takımın seçilebilmesi için iyi bir takım bilgisine ihtiyaç vardır. Bu bilgiye sahip olmak uzun bir deneyim ve mesleki bilgiyi gerektirmektedir.Bu çalışmada, DXF formatmdaki parça profili elde edildikten sonra eldeki takım kütüphanesi, tezgah özelliklerini ve kesilecek malzeme bilgilerini dikkate alarak takım seçme işlemini Yapay Sinir Ağlan Yöntemi kullanılarak otomatik olarak yapmaktadır. Ayrıca, bu çalışmada mevcut olan CNC programı okunarak buradan işlenecek olan iş parçası profili oluşturulmaktadır. Bu oluşturulan parça profili esas alınarak, yine Yapay Sinir Ağlan yöntemiyle uygun takımlar otomatik olarak seçilmektedir. Seçilen takımlann listelenmesi ve resimlerinin gösterilmesi sayesinde takım dolabına gitmeden takım tanınmakta ve böylece zaman kaybı olmadan eldeki takımlardan en uygun olanı program sayesinde seçilmektedir. Haziran, 2003 Ayhan ETYEMEZ VI