Yeni kariyer tutumlarının algılanan gelecekteki istihdam edilebilirlik üzerindeki etkisinde kariyer sermayesi unsurlarının rolü-ampirik bir araştırma
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: RUMEYSA ARAL
Danışman: MÜGE LEYLA YILDIZ ŞEN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, yeni kariyer tutumları arasında yer alan sınırsız kariyer tutumu ve protean kariyer tutumunun algılanan gelecekteki istihdam edilebilirlik üzerindeki etkileri ve akıllı kariyer modeli unsurlarından kariyer kimliği, dijital yetkinlik ve çevrim içi sosyal sermayenin düzenleyici etkileri araştırılmıştır. Çalışmanın modeli ve hipotezleri, sınırsız kariyer ve protean kariyer kuramları, akıllı kariyer modeli ve kariyer inşası teorisinden yararlanılarak geliştirilmiştir. Çalışmanın bağımlı değişkeni algılanan gelecekteki istihdam edilebilirliktir. Bağımsız değişkenler ise; sınırsız kariyer ve protean kariyer tutumlarıdır. Düzenleyici değişkenler ise kariyer kimliği, dijital yetkinlik ve çevrim içi sosyal ağ kurma davranışıdır. Çalışmanın modeli tüm değişkenlerin bir arada kullanılması noktasında özgündür. Araştırmanın örneklemi Marmara Üniversitesi'nde son ve bir önceki sınıfta eğitim gören 601 öğrenciden oluşmaktadır. Veri toplamak için tabakalı örnekleme yöntemi kullanılmış olup veri toplama aracı olarak anket tekniğinden yararlanılmıştır. Bulgular hem protean hem de sınırsız kariyer tutumlarının algılanan gelecekteki istihdam edilebilirlik üzerinde istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif etkileri olduğunu göstermektedir. Ayrıca kariyer kimliği, dijital yetkinlik ve çevrim içi sosyal sermayenin de algılanan gelecekteki istihdam edilebilirlik üzerinde anlamlı ve olumlu etkileri bulunmuştur. Çalışmada, sınırsız kariyer tutumu ile algılanan gelecekteki istihdam edilebilirlik arasındaki ilişkide dijital yetkinlik ve çevrim içi sosyal sermayenin kısmi aracılık etkisi saptanmış; protean kariyer tutumu ile algılanan gelecekteki istihdam edilebilirlik arasındaki ilişkide ise kariyer kimliği, dijital yetkinlik ve çevrim içi sosyal sermayenin kısmi aracılık rolleri olduğu tespit edilmiştir. Araştırmanın bulguları ilgili alanda teorik ve ampirik katkılar sunmaktadır. Ayrıca kariyer yönetimi konusunda bireyler, kariyer uzmanları ve politika yapıcılara önemli tespitler üretmektedir.