MAKRO EKONOMİK KRİTERLER ALTINDA OECD ÜLKELERİNİN ÇOK KRİTERLİ KARAR ALMA YÖNTEMLERİYLE 2014-2018 DÖNEMİ PERFORMANS ANALİZİ

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ekonometri Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Özge Avşaroğlu

Danışman: Sait Erdal Dinçer

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Karar alma, hayatın her alanında bireyin, kurum ve kuruluşların faaliyetlerinin sürdürebilmesi için en önemli unsurlardan biri olmuştur. İnsanoğlu doğumdan ölüme kadar farklı durumlar için sürekli karar alma durumunda kalmıştır. Karar almanın doğru ve amaca uygun bir şekilde yapılabilmesi için analitik yöntemlerin kullanılması karar almada pişmanlık ve hatayı engellemektedir. Bu amaçla bir karar alma probleminde birçok kriter birlikte değerlendirilerek en uygun sonuca ulaşmak için Çok Kriterli Karar Alma yöntemleri kullanılmaktadır. Bu çalışmada OECD'ye üye olan 36 ülkenin gelişmişlik düzeylerine göre makro ekonomik kriterler altında değerlendirilerek sıralamalar elde edilmiştir. Çalışmada OECD (The Organısatıon For Economic Co-Operatıon And Deveploment), Eurostat (European Community Statistical Office) ve TÜİK (Türkiye İstatistik Kurumu) verilerine dayanarak Türkiye'nin de içinde bulunduğu OECD ülkelerinin makro ekonomik performanslarının değerlendirmesi Çok Kriterli Karar Alma yöntemleri olan Entropi, Gri İlişkisel Analiz ve ARAS kullanılarak yapılmıştır. Kullanılan yöntemler sonucu elde edilen sıralamalar arasındaki ilişki Spearman Korelasyon katsayısından yararlanarak belirlenmiştir. Çalışma aralığı olarak 2014-2018 yılları arası tercih edilmiştir. Çalışmada ilk olarak ülkelerin ekonomik performanslarını kıyaslayabilmek için makro ekonomik kriterler belirlenmiştir. Bu kriterler; enflasyon oranı, faiz oranı, reel efektif döviz kuru, rezerv varlıklar, mal ihracatı, mal ithalatı, doğrudan yabancı yatırımlar, gayri safi yurtiçi hasıla, büyüme oranı ve işsizlik oranı olarak belirlenmiştir. Bu tez çalışmasının amacı performans analizi yapılan OECD üyesi 36 ülkenin ekonomik konumlarının belirlenmesi, alınan yıllara göre ekonomik gelişmişlik düzeylerinin gözlenmesi ve her ülkenin diğer ülkelere oranla sıralamalardaki yerlerini görmeyi sağlamaktır. Ayrıca Türkiye'nin OECD ülkeleri arasındaki konumunu belirtmeyi amaçlamaktır.