Bilgi işlemsel düşünmeye dayalı fen etkinliklerinin 8.sınıf öğrencilerinin kavramsal anlamalarına, bilimsel yaratıcılıklarına ve bilgi işlemsel öz yeterlik algılarının gelişimine etkisinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Temel Eğitim Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ELİF ACAR
Danışman: Hale Bayram
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bilgi işlemsel düşünme becerisi, 21. yüzyıl becerileri içerisinde önemli bir yeri olan problem çözme becerisinin bir uzantısıdır ve bir problem çözme yöntemi olarak bilgi işlemsel düşünme, çağımızda teknoloji ile bağları güçlü olan öğrencilerin eğitiminde destekleyici etkisinin olacağı düşünülmektedir. Bu becerinin öğrencilere kazandırılması ile öğrencilerde disiplinlerarası düşünmenin, bilimsel yaratıcılığın ve kavramsal anlamaların gelişmesi beklenmektedir. Dolayısıyla bu çalışmanın amacı; bilgi işlemsel düşünme basamaklarını fen eğitimine uyarlayarak hazırlanan hem bilgisayar kullanımı içeren hem de bilgisayar kullanımını içermeyen fen etkinlikleri ile öğretimin, 8. sınıf öğrencilerinde bilgi işlemsel düşünme öz yeterlik algılarının gelişimini gözlemlemek, bilimsel yaratıcılığa etkisini tespit etmek ve Basınç ünitesindeki kavramsal anlamalarında gelişim olup olmadığını araştırmaktır. Araştırmada ön test ve son test kontrol gruplu yarı deneysel model kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Kocaeli'de bir devlet okulunda öğrenim gören, 8. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Çalışma grupları, kontrol grubu 17 ve deney grubu 19 öğrenci olmak üzere toplamda 36 öğrenciden oluşmaktadır. Dersler, deney grubunda bilgi işlemsel düşünmeye dayalı fen etkinlikleriyle desteklenerek işlenirken, kontrol grubunda Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı kapsamındaki kazanım ve etkinliklere göre işlenmiştir. Veri toplama aracı olarak her iki gruba ön test ve son test şeklinde Bilgi İşlemsel Düşünme Becerisine Yönelik Öz Yeterlik Algısı Ölçeği (BİDBÖA), Bilimsel Yaratıcılık Testi (BYT) ve Kavramsal Anlama Testi (KAT) uygulanmıştır. Veri toplama araçlarından elde edilen verilerin istatistiksel olarak analiz edilmesi sonucunda, uygulanan bilgi işlemsel düşünme becerisine dayalı fen etkinliklerinin öğrencilerde bilgi işlemsel düşünme becerisi öz yeterlik algısını, bilimsel yaratıcılığı ve kavramsal anlamayı geliştirmede etkili olduğu belirlenmiştir. Kontrol grubu bilgi işlemsel düşünme öz yeterlik algıları ön test ve son test puanları ve bilimsel yaratıcılık ön test ve son test puanları arasında anlamlı bir farklılık oluşmazken, deney grubu bilgi işlemsel düşünme öz yeterlik algıları ön test ve son test puanları ve bilimsel yaratıcılık ön test ve son test puanları arasında son test lehine anlamlı bir farklılık oluştuğu belirlenmiştir. Kontrol ve deney grubu bilgi işlemsel düşünme öz yeterlik algıları son test puanlarının karşılaştırılması ile deney grubu lehine anlamlı farklılık olduğu tespit edilmiştir. Kontrol ve deney grubu bilimsel yaratıcılık son test puanlarının karşılaştırılması ile deney grubu lehine anlamlı farklılık olduğu tespit edilmiştir. Kontrol ve deney gruplarının her ikisinde de kavramsal anlama ön test ve son test puanları arasında son test lehine anlamlı bir farklılık oluştuğu belirlenmiştir. Ancak kontrol ve deney grubu kavramsal anlama son test puanlarının karşılaştırılması sonucunda deney grubu lehine anlamlı farklılık olduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte kavramsal anlama testinde açık uçlu sorulara yönelik yapılan betimsel analiz sonucunda tam kavramsal anlama oranının deney grubunda daha iyi gelişme gösterdiği belirlenmiştir.