Düşük Çözünürlüklü İlaç Etken Maddelerinin Misellerle Çözündürülmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Eczacılık Fakültesi, Temel Eczacılık Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Cüneyt Toprak

Danışman: Sinem Göktürk

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada suda sınırlı çözünürlüğü olan, az çözünen veya hiç çözünmeyen ilaç etken maddelerinden Clopidogrel bisulfate, Ganciclovir sodium, Miconazole nitrate, Brinzolamide, Brimonidine tartarate, Dexamethasone'nın farklı yapıdaki anyonik; sodyumdodesil sülfat (SDS) ve aeresol-OT (AOT) ve katyonik; dodesiltrimetilamonyum bromür (DTAB) ve setiltrimetilamonyum bromür (CTAB) yüzey aktif madde (YAM) miselleri ile çözündürülmesi ve çözündürme mekanizmasının aydınlatılması amaçlandı.İlaç etken maddelerinin YAM miselleri ile çözündürme çalışmaları spektroskopik ölçümlerle yürütüldü. Higuchi-Connars yöntemi kullanılarak faz-çözünürlük grafikleri oluşturuldu ve elde edilen faz çözünürlük grafikleri yardımıyla misellerin çözündürme etkinliği incelendi. Model olarak seçilen, anyonik SDS ve AOT ve katyonik DTAB ve CTAB miselleri, ile çözündürme model çalışması niteliği taşıyan bu çalışmada, Clopidogrel bisulfate (suda çözünmez), Ganciclovir sodium (suda çözünür), Miconazole nitrate (suda sınırlı çözünür), Brinzolamide (suda çözünmez), Brimonidine tartarate (suda sınırlı çözünür), Dexamethasone (suda çözünmez) İEM'lerinin çalışılan misellerle çözündürülme etkinlikleri karşılaştırıldı. Faz çözünürlük grafiklerinden elde edilen doğruların yardımıyla YAM misellerinin çözündürme kapasiteleri (Km) hesaplandı.YAM miselleri İEM'lerinin çözündürülmesine katkı sağladı. YAM'lerin hidrofobikliğinin artması ile çözündürmenin gücünün özellikle suda çözünmeyen veya az çözünen etken maddeler için olumlu yönde arttığı görüldü. YAM'lerin etkinlik derecesi anyonikler için AOT>SDS katyonikler için ise CTAB>DTAB sırasını izledi. Çalışılan misel sistemleri içerisinde en etkili YAM'nin AOT olduğu tespit edildi.