Bipolar tanılı bireylerde aleksitiminin işlevsellik ve algılanan sosyal desteğe etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Psikiyatri Hemşireliği Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DUYGU NUR HASTÜRK
Danışman: Fadime Bayrı Bingöl
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışma bipolar tanılı bireylerde aleksitiminin işlevsellik ve algılanan sosyal desteğe etkisini incelemek amacıyla yürütülmüştür. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı tipte olan bu çalışmada örneklem seçimine gidilmeyerek Bipolar Bozukluk tanılı manik epizoddaki çalışma kriterlerini karşılayan 267 hasta oluşturmuştur. Veriler, Kişisel Bilgi Formu, Toronto Aleksitimi Ölçeği (TAÖ-20), Bipolar Bozuklukta İşlevsellik Ölçeği (BBİÖ), Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği (ÇBADSÖ) kullanarak yüz yüze görüşme yöntemiyle toplanmıştır. Veriler SPSS programı kullanılarak analiz edilmiş ve Independent Sample T testi, One Way Anova testi, Kruskall Wallis testi, Ki-Kare testi ve Pearson korelasyon analizi uygulanmıştır. Bulgular: Katılımcıların %63,67'si kadın, %65,17'si bekar, yaş ortalamaları ise 37,79±11,50'dir. Katılımcıların %58,8'i sigara, alkol ve maddeden en az birini kullanmakta; %75,28'i düzenli ilaç kullanmaktadır. Ölçeklerden aldıkları toplam puan ortalamaları TAÖ-20 22±12,48; ÇBADSÖ 58,73±17,35; BBİÖ 109,93±17,96'dır. Katılımcıların işlevsellik düzeyleri ile algılanan sosyal destek düzeyleri arasında pozitif yönlü bir ilişki (r=0,504; p<0,05); aleksitimi düzeyleri ile algılanan sosyal destek düzeyleri arasında negatif yönlü anlamlı bir ilişki (r=-0,313; p<0,05); aleksitimi düzeyleri ile işlevsellik düzeyleri arasında negatif yönlü anlamlı bir ilişki (r=-0,467; p<0,05) bulunmaktadır. Sonuç ve Öneriler: Katılımcıların aleksitimi düzeyleri arttıkça işlevsellikleri ve algılanan sosyal destek düzeyleri azalmaktadır. Algılanan sosyal destek düzeyleri arttıkça işlevsellikleri artmaktadır. Düzenli ilaç kullanım durumları aleksitimi ve işlevsellik düzeyini olumlu etkilemektedir. Katılımcıların ilaç kullanımları desteklenmeli ve sosyal destek kaynakları güçlendirilmelidir. Anahtar Kelimeler: Bipolar bozukluk, aleksitimi, işlevsellik, algılanan sosyal destek