Girişim Sermayesi Yatırım Ortaklıklarının Finansal Performanslarının CRITIC ve PROMETHEE Yöntemleriyle Değerlendirilmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, İşletme Fakültesi, İşletme Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Muhammed Talha Sarımermer
Danışman: Sibel Yılmaz Türkmen
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Girişim sermayesi, fon fazlalarını girişimciye sermaye olarak temin ederek yenilik içeren girişimlerin ekonomiye kazandırılmasını sağlayan alternatif bir finansman tekniğidir. Girişim sermayesi ile bankalardan kredi alabilecek kadar büyümemiş, kendini sermaye veya gelir olarak ispat edememiş, kredi için yeterli teminatı gösteremeyen ya da kredi kullanarak faaliyetlerini finanse etmeyi tercih etmeyen girişimcilere yüksek riskli ve fakat önemli bir yenilik içeren girişimlere fon sağlanmaktadır. Modern anlamda İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra görülmeye, gelişmeye ve kurumsallaşmaya başlayan girişim sermayesi 1980'lerden sonra da Türkiye'de düzenlenmeye başlanmıştır. Yapılan düzenlemeyle ihdas edilen girişim sermayesi yatırım ortaklıklarının sayıları 2000'lerden itibaren artış göstermiş ve bu şirketlerin bir kısmı da Borsa İstanbul'a kote olmuştur. Girişim sermayesi yatırım ortaklıkları için finansal oranlardan hangilerinin önem ağırlığının fazla olduğu, hali hazırda Borsa İstanbul'a kote olarak faaliyet gösteren girişim sermayesi yatırım ortaklıklarının finansal performanslarının değerlendirilmesi için bu konuda çalışma yapılmıştır. Tez çalışmasında Borsa İstanbul'a kote olmuş girişim sermayesi yatırım ortaklıklarının 2015 – 2021 (bu yılın sadece ilk iki dönemine) yıllarına ait üçer aylık finansal tablolarındaki veriler kullanılarak söz konusu şirketlerin finansal performansları analiz edilmiştir. Bu analiz için iki farklı yöntem kullanılmıştır. Bu yöntemlerden ilki finansal oran analizi yönetimi olup ikincisi de CRITIC tabanlı PROMETHEE yöntemidir. Şirketlerin finansal performanslarının analizi için ilk önce 2015 – 2021 yıllarına ait toplamda yirmi altı dönem için seçilen on adet finansal oranın hesaplaması yapılmış ve bu finansal oranlar her bir şirketin kendi finansal oran sonuçları ile analiz edilmiş, akabinde de şirketler mukayeseli olarak analiz edilmiş ve şirketlerin finansal performansları değerlendirilmiştir. Çalışmanın takip eden bölümünde seçilen finansal oranların ağırlıkları nesnel bir şekilde CRITIC çok kriterli karar verme yöntemi ile belirlenmiş ve girişim sermayesi yatırım ortaklıkları için finansal oranların hangi yüzdelik oranda öneme sahip oldukları belirlenmiştir. Çok kriterli karar verme yöntemi olan CRITIC yöntemi de yirmi altı dönem için yapıldığından ağırlıktaki değişimler, oranların ağırlık ortalamalarına, standart sapmalarına, medyanlarına ilişkin saptamalar yapılmıştır. Finansal oranların ağırlıklarının hesaplanmasından sonra bir diğer çok kriterli karar verme yöntemi olan PROMETHEE ile yirmi altı döneme ait şirket performansları saptanmış ve yapılan uygulamalar neticesinde elde edilen sonuçlar çalışmanın sonunda bir bütün olarak değerlendirilmiştir.