Matematik öğretmen adaylarının geometrik nesneler üzerine matematiksel düşünme süreçleri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Matematik Ve Fen Bilimleri Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜLİZAR KUBAT
Danışman: Orhan Çanakçı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı matematik öğretmen adaylarının geometrik nesneler üzerinde matematiksel düşünme süreçlerinin incelenmesidir. Matematiksel düşünme süreçleri ile ilgili öğretmen ve öğretmen adayları üzerinde yapılan çalışmalar bulunmasına rağmen bu süreçlerin geometrik nesneler bağlamında incelendiği çalışmalara yeterince rastlanılmamıştır. Bu nedenle geometrinin temel kavramlarından olan "Üçgen" kavramı seçilmiş ve matematik öğretmen adaylarının matematiksel düşünme süreçleri bu bağlamda incelenmiştir. Bu çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması yöntemi kullanılmıştır. Nitel araştırma yaklaşımı ile çalışmaya katılan öğretmen adaylarının matematiksel düşünme bileşenleri açısından geometrik nesne problemlerine bakış açılarını keşfetmek amaçlanmıştır. Bu durumu araştırmak için ilk olarak bir devlet üniversitesinde öğrenim gören ilköğretim matematik ve matematik öğretmenliği programlarının 1., 3. ve 4. sınıflarında okuyan toplam 180 öğretmen adayına her bir düzeyden bir tane olmak üzere dört soru sorulmuş ve seçilen 8 öğretmen adayı ile de görüşme yapılmıştır. Elde edilen veriler nitel analiz yöntemlerinden olan betimsel analiz yöntemi ile analiz edilmiştir. Araştırmanın bulguları doğrultusunda öğretmen adaylarının özelleştirme aşamasındaki soruları kolaylıkla yapabildikleri görülmüştür. Doğrulama ve ikna etme sürecini ise 3 ve 4. sınıfta okuyan öğretmen adaylarının 1. sınıfta okuyan öğretmen adaylarına göre daha kolay ifade ettikleri sonucuna varılmıştır. Farklı problem durumlarında öğretmen adaylarının genelleme yapabilme ve varsayımda bulunma durumlarının değişkenlik gösterdiği belirlenmiştir. Araştırmanın sonunda özelleştirme sürecinden doğrulama ve ikna etme sürecine gidildikçe öğretmen adaylarının sorulara doğru cevap verme olasılıklarının azaldığı tespit edilmiştir. Ayrıca 3. ve 4. sınıf öğretmen adaylarının doğrulama ve ikna etme sürecine ait soruyu kolay bir şekilde cevaplamasının lisans eğitiminde verilen derslerin katkısı olduğu düşünülmektedir.