Toplumsal Cinsiyet Bağlamında Eğitimci Kadın Sanatçıların Sanat Eğitimindeki Yeri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Atatürk Eğitim Fakültesi, Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Aylin Kara Işık
Danışman: Şehnaz Yalçın
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Toplumsal cinsiyet çalışmalarının özelde görsel sanatlar eğitimi alanında ele alınmasını amaçlayan bu araştırmada eğitimci kadın sanatçıların cinsiyete dayalı alanda karşılaştıkları sorunlar ve deneyimlerin yarı yapılandırılmış görüşme soruları ile yapılan görüşmeler sonucu elde edilen verilerle ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Araştırmanın evrenini Türkiye'de bulunan devlet üniversitelerinin Eğitim Fakültesi Resim – İş Öğretmenliği ve Görsel Sanatlar Eğitimi Bölümü programlarında görev yapmakta olan asgari düzeyde doktor unvanına sahip kadın akademisyenler oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri yarı yapılandırılmış görüşme tekniği ile toplanmıştır. Araştırmada elde edilen verilerin analizinde içerik analizi yöntemi uygulanmıştır. Eğitimci ve sanatçı kimliği olan kadın öğretim üyeleri ile yapılan görüşmelerde eğitim hayatında cinsiyete dayalı sorunlara ilişkin, öğrenim süreci boyunca cinsiyete dayalı olumsuz durumlarla karşılaşmalarına ilişkin, çalıştığı kurumlarda cinsiyete dayalı yaşanılan sorunlara ilişkin, aile hayatında cinsiyete dayalı yaşanılan sorunlara ilişkin, evlilik, hamilelik ve doğum sonrasının akademik yaşantıya olan etkisine ilişkin, çalışmalarındaki kadın, toplumsal cinsiyet ve kimlik konularına yer verme durumuna ilişkin ve ülkemiz sanat tarihinde kadının bulunduğu konuma ilişkin sorular yer almıştır. Görüşmelerden elde edilen verilerde; kadınlar aileleri tarafından cinsiyete dayalı olarak aşırı korumacı bir tavırla hayatlarını ve eğitimlerini sürdürdükleri, eğitim hayatlarında istismar ve ayrımcılığa maruz kaldıkları, aile yaşantılarında erkek bireylerle eşit olmadıkları, hamilelik, doğum ve doğum sonrası bebek bakımı sürecinde akademik yaşantının kesintiye uğradığı, kadınların sosyal roller gereği üstlendiği sorumlulukların eğitim ve çalışma hayatlarını olumsuz etkilediği, akademik yaşantısının olumsuz etkilenmesini istemeyen kadınların aile yaşamlarında olumsuz durumlar yaşadığı, sosyal roller gereği sorumlulukları daha az olan erkeklerin kadınlara göre daha hızlı unvan aldığı, sanat camiasında eser satışlarında erkeklerin kadınlara oranla daha fazla ve daha yüksek fiyatlara eser satışının olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır.