İlk ve orta dereceli okulların ergonomik açıdan incelenmesi ve iyileştirme önerileri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Marmara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Makine Eğitimi Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2001

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Zafer Erdoğan

Danışman: MUHİTTİN ŞİMŞEK

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZET Günümüzde çoğu okullarda yıllardan beri süregelen eğitim ortamlarında, klasik dersliklerde eğitim verilmektedir. Bu durum eğitimcilerin eğitime ve öğrencilerin ise eğitilme, öğrenme kapasitelerini düşürmektedir. Eğitim ortamlarının iyileştirilmesi, eğiticilerin ve öğrencilerin bu işleve daha da ilgili olmasını sağlayacaktır. Sınıftaki tahtanın iyileştirilmesi, pencere ve kapı yapılan, ortamda kullanılan boyanın rengi, yerlerin döşeme veya hahflex olması ve bunun rengi, sıraların dizilimi ve boyutlarının algılamada etkili olduğu bir gerçektir. Eğitim ortamlarının sıcaklıkları normal koşullara uymalı(20 °C), ders sırasında sıcaktan veya soğuktan dikkat dağılmamalıdır. Sınıflardaki askıların görünümünden, sıraların dizilimi çöp tenekesinin durduğu yerden, aydınlatma ve ışık şiddetine kadar herşey öğrenmede etkilidir. Sınıflara güneş ışınlarının doğrudan vurup vurmaması, yazı tahtasının cam veya kara tahta olması ve rengi öğrenmede başlıca etkili unsurlardır. Hatta öğrencilerin oturdukları sıraların ve öğretmenin oturduğu masanın ergonomisi, dizaynı birer öğrenme faktörüdür. Okullarda her öğrenciye birer kitap, eşya dolabı verilmesi o okulda öğrenmeyi arttıran, bir unsur olacaktır. Bu çalışmada okullarımızdaki mevcut durum incelenerek, ergonomi biliminin ölçütleri dahilinde değerlendirilmiştir. Eğitimde amaçlanan en yüksek verime ulaşabilmek için bilimsel araştırma sonuçlarına dayandırarak birtakım öneriler sunulmuştur. Birinci bölümünde konuya kısa bir giriş yapılarak, eğitimde ergonomiye niçin ihtiyaç vardır, ergonomi, eğitim ortamlarındaki algılamalarda ne açıdan etkili olacaktır? Gibi sorulara cevap aramaya çalışılmıştır. İkinci bölümde ise ergonominin insan yaşamındaki öneminden bahsedilerek başlıca ilgi alanlarının neler olduğunu anlatılmıştır. İnsanın çevresinden beklentileri neler olabilir ve bu bağlamda bir öğrenci eğitim aldığı ortamda bulunduğunda,hangi beklentiler içerisindedir? Gibi konulara açıklık getirilmiştir. Üçüncü bölümde mevcut eğitim ortamları ve sorunları incelenerek eğitimde amaçlanan maksimum verime ulaşmak için eğitim mekanları ve teknikleri neler olmalıdır konusuna değinilmiştir. Ergonomi biliminin eğitime nasıl uyarlanabileceğim açılamaya çalışılmıştır. Dördüncü bölümde öğrenci algılamasında etkili olan başlıca faktörler teker teker ele alınmış ve yedi ana başlık altında toplanmıştır. Bu maddeler öğrenme ortamlarında ergonomik IVtemelleri oluşturan ana hususlardır. Gerekli iyileştirmeler, yapılan öneriler çerçevesinde gerçekleştirilirse amaçlanan verime ulaşılacağı kanaatindeyim. Beşinci bölümde; dördüncü bölümdeki ana başlıklar altında yapılan öneriler çerçevesinde bir ders, bilgisayar ve dinlenme odası yapılandırılmaya çalışılmış ve sınıflardaki ışık, renk, gürültü düzenlemelerinden, görsel düzenlemelere kadar birtakım önerilerde bulunarak, bu ortamlar iyileştirilmiştir.