Akademik Veri Yönetim Sistemi
İdare Hukuku ve İdari Yargı Uluslararası Sempozyumu (Isalaj 2024), Balıkesir, Türkiye, 16 - 18 Mayıs 2024, ss.113-115, (Tam Metin Bildiri)
Birlikte çalışabilirlik, bir sistemin, diğer bir sistemin bilgisini ve işlevini kullanabilme yeteneğidir. Sistemin bu yeteneği, yasal düzenle-meler çerçevesinde idarelerin bilgi ve iletişim sistemleri arasında etkin bilgi paylaşımı yoluyla etkileşim sağlayarak muhatabına tek bir yapı şeklinde görünebilme imkânı sağlamaktadır. Bu sayede birbiriyle uyumlu, etkileşimli, güvenilir ve denetlenebilir bir kamu hizmeti sunumu ortaya çıkacaktır.
Birlikte çalışabilirlik, e-Devlet hareketinin başlamasıyla birlikte literatürde yerini almış bir kavram olmasına rağmen, dijitalleşmeye yüklenen anlamın dönüşmesiyle daha önemli bir hale gelmiş olup bugün sınır ötesi birlikte çalışabilirlik uygulamaları hayata geçirilmeye çalışılmaktadır. Türk mevzuatına bakıldığında, 2003 yılından beri birlikte çalışabilirlik kavramının özellikle alt düzenleyici işlemlerde yer aldığını söylemek mümkündür. Dijitalleşmenin getirdiği imkanlar kullanılarak birlikte çalışabilirliğin sağlanması hem idarenin bütünlüğü ilkesine hizmet etmekte hem de açık, şeffaf, kullanıcı odaklı kamu hizmetlerinin ortaya çıkmasını sağlamaktadır.
Uluslararası çalışmalara bakıldığında devletlerarası birlikte çalışa-bilirliğin sağlanması amacıyla çalışmaların uzun bir süredir devam ettiği görülmektedir. Uluslararası mevzuattaki en güncel gelişme, 14.03.2024 tarihinde Avrupa Birliği tarafından imzalanan Birlikte Çalışabilirlik Avrupa Kanunudur (Interoperable Europe Act). Bu kanun ile idarelerin işbirliği yapabilmesi ve kamu hizmetlerinin sınır ötesi işleyebilmesi amacıyla Avrupa Birliği üye devletler arasında veri alışverişinin ve birlikte çalışabilirliğin sağlanması hedeflenmektedir. Kanunun iddiası, mevcut gayri resmi işbirliği yerine Avrupalı dijital kamu hizmetleri için kesintisiz sınır ötesi veri akışını kolaylaştıracak net bir yasal çerçeve sunmaktır. Bunun için öncelikli olarak üye devletlerin yeterli mali desteğe sahip kapsamlı ve sürdürülebilir bir dijital altyapı ekosistemi inşa etmesi gerekmektedir. İkinci adım ise bu altyapılar aracılığıyla elde edilen verilerin, yasal çerçevesi belirlenmiş araçlarla aktarılması için gerekli çalışmaların yapılmasıdır. Bu sayede yalnızca bir kez (only once) ilkesine uygun olarak diploma ve mesleki yeterlilik belgeleri, ehliyet, yol güvenliği için araç verileri, gümrük bilgileri gibi sınır ötesi verilere erişmek mümkün olacaktır.