KÜRESEL FİNANS SİSTEMİNDE FAALİYET GÖSTEREN SEÇİLMİŞ İSLAMİ VE KONVANSİYONEL BANKALARIN FİNANSAL ETKİNLİK ANALİZİ: 2017-2021
İslam Ekonomisi ve Finansı Dergisi, cilt.11, sa.1, ss.1-33, 2025 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 11 Sayı: 1
- Basım Tarihi: 2025
- Doi Numarası: 10.54863/jief.1453323
- Dergi Adı: İslam Ekonomisi ve Finansı Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.1-33
- Marmara Üniversitesi Adresli: Hayır
Özet
Bu çalışmanın amacı, uluslararası finansal sistemde faaliyet gösteren İslami ve konvansiyonel bankaların finansal etkinlik düzeylerini analiz etmek, rekabet seviyelerini belirlemek ve bulgulara dayalı olarak banka yöneticilerine ve politika yapıcılarına öneriler sunmaktır. Çalışmada, "The Banker" dergisinin "Dünya'nın En İyi 1000 Bankası" raporuna dayanarak seçilen 2017-2021 dönemine ait 9 İslami ve 9 geleneksel bankanın finansal verimliliği, Veri Zarflama Analizi (VZA) yöntemi kullanılarak değerlendirilmiştir. Ayrıca, girdiodaklı BCC-I modeli ile teknik verimlilik ölçülmüştür. Bu beş yıllık dönem örneğinde, İslami ve konvansiyonel bankaların verimliliklerinin benzer sonuçlar verdiği gözlemlenmiştir. Çalışma, finansal sektörde İslami ve konvansiyonel bankalar arasında derinlemesine bir karşılaştırma ve kapsamlı bir değerlendirme sunmaktadır. Analiz döneminde etkin olmayan dört bankadan, ikisinin İslami ve diğer ikisinin ise konvansiyonel banka olduğu belirlenmiştir. Bu bankaların etkinsizliğinin temel nedeni, kaynakları etkili bir şekilde kullanamamalarıdır. Finansal verimliliği artırmak için, etkin olamayan bankaların kaynak israfını belirlemeleri ve girdilerini üretim sınırında faaliyet gösteren örnek bankalara göre ayarlamaları son derece önemlidir. Ayrıca, küresel finans sisteminde faaliyet gösteren İslami ve konvansiyonel bankaların ölçek büyüklüklerine de dikkat etmeleri gerekmektedir.
The aim of this research is to evaluate the financial performance levels of both Islamic and conventional banking institutions operating within the global financial system, analyze their competitiveness, and offer recommendations to bank executives and policymakers based on the results.This research examines the financial performance of 9 Islamic and 9 conventional banks, selected from The Banker magazine’s Top 1000 Banks in the World report for the years 2017-2021, and assesses it through the application of the Data Envelopment Analysis (DEA) technique. In addition, technical efficiency was evaluated utilizing the input-oriented BCC-I model. In the case of this fiveyear period, it is observed that the efficiency of Islamic and conventional banks yield similar results. This study provides an in-depth comparison and comprehensive evaluation of Islamic and conventional banks in the financial sector. The analysis revealed that two of the four banks found to be inefficient during the study period were Islamic, while the other two were conventional banks. The primary cause of the inefficiency observed in these banks is their failure to optimize resource utilization. In order to increase financial efficiency, it is crucial for inefficient banks to identify resource wastage and adjust their inputs relative to benchmark banks operating at the production frontier. Additionally, Islamic and conventional banks in the global financial system should also pay attention to their scale sizes.