Türkiye’de Yapılan Doktora Tezlerinde Tahmin Konusu Çalışmaları Üzerinde Bir İnceleme


Şengüler H., YILDIRIM H.

Journal of research in business (online), cilt.11, sa.1, ss.185-208, 2026 (TRDizin)

Özet

Tahmin odaklı çalışmalar, farklı disiplinlerde karar verme süreçlerini destekleyen önemli bir araştırma alanıdır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye’de 2000-2024 yılları arasında tahmin konusu üzerine hazırlanmış doktora tezlerini bütüncül bir yaklaşımla incelemektir. Çalışma, tezlerin kurumsal özellikleri ile kullanılan tahmin yöntemleri, performans değerlendirme ölçütleri, uygulama alanları, programlar ve anahtar kelimeleri birlikte ele almaktadır. Analiz sürecinde tezler betimsel istatistikler, eğilim (trend) analizleri ve ağ analizi yaklaşımları kullanılarak incelenmiştir. Bu analizler aracılığıyla tahmin yöntemlerinin zamana bağlı değişimleri, uygulama pratikleri ve yöntemler ile değerlendirme ölçütleri arasındaki ilişkiler ortaya konmuştur. Elde edilen bulgular, tahmin odaklı doktora tezlerinde yöntemlerin zaman içinde çeşitlendiğini, farklı yöntemlerin ve değerlendirme ölçütlerinin birlikte kullanılma eğilimi gösterdiğini ve uygulama pratiklerinin yıllara göre değiştiğini ortaya koymaktadır. Bu yönüyle çalışma, Türkiye’de tahmin alanında hazırlanan doktora tezlerinin yöntemsel ve uygulamaya dönük yapısına ilişkin kapsamlı ve sistematik bir görünüm sunmaktadır
Prediction-oriented studies constitute an important research area that supports decision-making processes across different disciplines. The aim of this study is to examine doctoral dissertations focusing on prediction in Türkiye between 2000 and 2024 through a holistic approach. The study considers the institutional characteristics of the dissertations together with the prediction methods used, performance evaluation metrics, application domains, software tools, and keywords. In the analysis process, descriptive statistics, trend analyses, and network analysis approaches were employed. Through these analyses, the temporal changes in prediction methods, application practices, and the relationships between methods and evaluation metrics were examined. The findings indicate that prediction methods used in doctoral dissertations have diversified over time, that different methods and evaluation metrics tend to be used together, and that application practices have varied across years. In this respect, the study provides a comprehensive and systematic overview of the methodological and application-oriented structure of doctoral dissertations on prediction in Türkiye