Hafıza ve Kimlik Arasında: Romantizm Akımının Arşiv Anlayışına Etkisi

Bu çalışma, Romantizm akımının arşiv kuramı ve uygulamaları üzerindeki etkilerini tarihsel, kuramsal ve kültürel bir çerçevede ele almaktadır. 18. yüzyılın sonlarında Aydınlanma’nın akıl merkezli yaklaşımına bir tepki olarak doğan Roman3 tizm; bireyselliği, estetik duyarlılığı, doğaya ve geçmişe duyulan özlemi öne çıkararak yalnızca sanat ve edebiyatı değil, aynı zamanda toplumsal bellek yapıları ile arşiv düşüncesini de derinden etkilemiştir. Bu bağlamda belgeler, yalnızca idari kayıtlar değil; kimlik, duygu ve kültürel anlam taşıyan varlıklar olarak yeniden konumlandırılmıştır. Bu araştırma karşılaştırmalı bir kuramsal analiz yöntemiyle, özellikle Fransa, Almanya, İngiltere, Belçika ve İtalya’daki arşiv kurumlarının biçimlenişinde romantik tarih anlayışının oynadığı rolü ülke örnekleri üzerinden değerlendirmektedir. Aynı zamanda, bu analiz günümüz arşiv kuramlarında sıkça tartışılan hafıza, kimlik, anlatı ve duygu odaklı yaklaşımların, romantik düşüncenin epistemolojik mirasıyla nasıl ilişkilendirildiğini ortaya koymaktadır. Terry Cook, Helen MacNeil ve Michelle Cifor gibi çağdaş kuramcıların görüşleri doğrultusunda, Romantizm’in yalnızca estetik bir eğilim değil; arşivlerin kültürel ve duygusal boyut3 larını açıklamada önemli bir düşünsel zemin sunduğu ileri sürülmektedir. Literatürde sınırlı biçimde ele alınan bu ilişkiyi sistematik olarak inceleyen çalışma, arşivleri yalnızca teknik yapılar olarak değil; aynı zamanda toplumsal hafızanın, kimliğin ve duygunun kesişiminde yer alan anlam üretim mekânları olarak yeniden düşünmeye katkı sunmaktadır.