Akademik Veri Yönetim Sistemi
Türkiyat Mecmuası, cilt.35, sa.2, ss.829-842, 2025 (Scopus)
Yeni Lisan hareketi, Türkçülük ideolojisine bağlı olarak gelişen bir dil ve düşünce oluşumudur. Yeni Lisancılar dil ve edebiyat vasıtasıyla millet bilincini yükseltmeyi, ulusal birliği sağlamayı amaç edinirler. Toplumsal evrimin ilk aşamasının kültür birliği olduğunu savunurlar. Dili ve toplumu canlı bir organizma veya biyolojik varlık olarak ele alırlar. Tabiatın işleyişi ve evrimiyle dilin işleyişi ve evrimi arasında bağ kurarlar. Çeşitli felsefi, dil bilimsel ve sosy olojik kaynaklardan beslenirler. Auguste Comte (17981857), Hebert Spencer (18201903), Emile Durkheim (18581917) Yeni Lisan hareketi, Türkçülük ideolojisine bağlı olarak gelişen bir dil ve düşünce oluşumudur. Yeni Lisancılar dil ve edebiyat vasıtasıyla millet bilincini yükseltmeyi, ulusal birliği sağlamayı amaç edinirler. Toplumsal evrimin ilk aşamasının kültür birliği olduğunu savunurlar. Dili ve toplumu canlı bir organizma veya biyolojik varlık olarak ele alırlar. Tabiatın işleyişi ve evrimiyle dilin işleyişi ve evrimi arasında bağ kurarlar. Çeşitli felsefi, dil bilimsel ve sosy olojik kaynaklardan beslenirler. Auguste Comte (17981857), Hebert Spencer (18201903), Emile Durkheim (18581917) gibi 19. yüzyıl pozitivistlerinden esinlenirler. Yeni Lisancılar, ‘evrim’, ‘tekâmül’, ‘terakki” kavramları etrafında toplum için bir kurtuluş yolu ararlar. Ulus merkezli bir toplum tasarısı ortaya koyarlar. Dil ve edebiyat gibi ortak kültürel unsurları sadece dilbilimsel veya edebî bir mesele olarak değil, sosyolojik bir olgu olarak ele alırlar. Bu nedenle dil hakkındaki görüşleri pozitivist düşünceyle bağlantılı olarak gelişir. 19. yüzyıl pozitivizminin organik toplum anlayışı, organizmacıevrimci toplum teorileri ve işlevselci yaklaşımıyla şekillenir. Bu çalışma, Yeni Lisan hareketinin pozitivizmden etkilendiği savına dayanır. 19. yüzyıl pozitivizmi ile Yeni Lisan hareketi arasında bağ kurar. Yeni Lisan hareketinin sosyolojik ve dil bilimsel gerekçelerini pozitivist toplum teorileriyle ilişkilendirir. Yeni dil anlayışını sosyolingüistik bir yaklaşımla ele alarak onun dayandığı sosyolojik ve felsefi kaynakları açığa çıkarmayı amaçlar. gibi 19. yüzyıl pozitivistlerinden esinlenirler. Yeni Lisancılar, ‘evrim’, ‘tekâmül’, ‘terakki” kavramları etrafında toplum için bir kurtuluş yolu ararlar. Ulus merkezli bir toplum tasarısı ortaya koyarlar. Dil ve edebiyat gibi ortak kültürel unsurları sadece dilbilimsel veya edebî bir mesele olarak değil, sosyolojik bir olgu olarak ele alırlar. Bu nedenle dil hakkındaki görüşleri pozitivist düşünceyle bağlantılı olarak gelişir. 19. yüzyıl pozitivizminin organik toplum anlayışı, organizmacıevrimci toplum teorileri ve işlevselci yaklaşımıyla şekillenir. Bu çalışma, Yeni Lisan hareketinin pozitivizmden etkilendiği savına dayanır. 19. yüzyıl pozitivizmi ile Yeni Lisan hareketi arasında bağ kurar. Yeni Lisan hareketinin sosyolojik ve dil bilimsel gerekçelerini pozitivist toplum teorileriyle ilişkilendirir. Yeni dil anlayışını sosyolingüistik bir yaklaşımla ele alarak onun dayandığı sosyolojik ve felsefi kaynakları açığa çıkarmayı amaçlar.