ÖĞRETMEN ADAYLARININ DENETİM ODAKLARININPROBLEM ÇÖZME VE BAZI DEMOGRAFİK DEĞİŞKENLERAÇISINDAN İNCELENMESİ


AKINCİ T.

Turkish StudiesEducational Sciences, 2019 (Diğer Kurumların Hakemli Dergileri)

  • Basım Tarihi: 2019
  • Dergi Adı: Turkish StudiesEducational Sciences

Özet

Bu çalışmanın amacı, öğretmen adaylarının içten-dıştan denetim odaklarını yordayan değişkenlerin belirlenmesidir. Bu amaç doğrultusunda, nicel araştırma kapsamında yer alan nedensel karşılaştırma araştırması yapılmıştır. Araştırmanın bağımlı değişkeni içten-dıştan denetim odağı, bağımsız değişkenleriyse cinsiyet, alan (sayısal-sözel), sosyo-ekonomik durum ve problem çözme becerisidir. Araştırma verileri Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesinde farklı bölümlerde öğrenim gören 848 öğretmen adayından toplanmıştır. Araştırmaya katılan öğretmen adaylarının yüzde 58.2’si kız, yüzde 41.8’i ise erkektir. Bu çalışmanın verileri, Rotter’in Denetim Odağı Ölçeği, Problem Çözme Envanteri ve Kişisel Bilgi Formu kullanılarak elde edilmiştir. Araştırma verileri 2018-2019 eğitim öğretim yılı güz yarıyılında toplanmıştır. Katılımcıların denetim odakları üzerinde bağımsız değişkenlerin etkilerini belirlemek amacıyla ikili (binomial) lojistik regresyon analizi yapılmıştır. Analiz iki defa tekrar edilmiştir: Birinci analizde tüm katılımcılar araştırmaya dahil edilmiştir. İkinci analizde ise denetim odağı grup ortalamasının bir standart sapma sağında ve solunda olanlar araştırmadan çıkarılmıştır. Araştırma bulgularına göre, katılımcıların yüzde 54.5’i dıştan, yüzde 45.5’i ise içten denetim odağına sahiptir. İlk analizi sonucuna göre, bağımsız değişkenler denetim odağındaki varyansın yüzde 10’unu yordamaktadır. İkinci analizde bu oran yüzde 26’ya çıkmıştır. İlk analizde cinsiyet ve problem çözme anlamlı yordayıcılar iken ikinci analizde iki değişkene alan değişkeni de katılmıştır. İlk analiz bulgularına göre, bir erkek öğrencinin içten denetim odağına sahip olma ihtimali yüzde 63 iken, bir kız öğrencinin yüzde 37’dir. Problem çözme becerisi yüksek ve düşük olan öğrencilerin içtendenetime sahip olma ihtimalleri benzerdir. İkinci analiz sonucuna göreyse erkek öğrencilerin içten denetime sahip olma ihtimali yüzde 70’e çıkmıştır. Sonuç olarak, erkek öğrenciler, problem çözme becerisi yüksek olanlar, sayısalcılar ve ekonomik durumu düşük olanların içten denetime sahip olma ihtimalleri daha yüksektir.