Kadın voleybolcularda vücut kompozisyonunun reaktif görsel-motor yanıt ve algısal-bilişsel performans göstergeleri ile ilişkisi
Anatolia Sport Research, cilt.7, sa.2, ss.211-230, 2026 (Hakemli Dergi)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 7 Sayı: 2
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.29228/anatoliasr.127
- Dergi Adı: Anatolia Sport Research
- Derginin Tarandığı İndeksler: SportDiscus
- Sayfa Sayıları: ss.211-230
- Marmara Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı, kadın voleybolcularda vücut kompozisyonu ile üst ekstremiteye özgü reaktif görsel-motor ve algısal-bilişsel performans göstergeleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir.
Materyal ve Metod: Çalışmaya, profesyonel lig düzeyinde aktif spor yapan en az 3 yıllık lisanslı 29 kadın voleybolcu (yaş: 21,83 ± 3,49 yıl) gönüllü olarak katıldı. Vücut kompozisyonu, çok frekanslı biyoelektrik empedans analizi yöntemiyle InBody 120 cihazı kullanılarak belirlendi. Algısal-bilişsel performans, Bassin Anticipation Timer ile belirlenen öncelleme zamanına ait mutlak hata, sabit hata ve değişken hata bileşenleriyle değerlendirildi. Üst ekstremiteye özgü reaktif görsel-motor performansı BlazePod™ sistemi kullanılarak uygulanan Üst Vücut Kare Reaktif Çeviklik Testi ile saptandı. Değerler min-maks normalizasyon yöntemiyle standartlaştırıldı ve değişkenler eşit ağırlıklandırılarak her sporcu için birleşik performans skoru hesaplandı. Katılımcılar, vücut yağ yüzdesine göre düşük vücut yağ yüzdesi (DVY; n = 11, <%20) ve yüksek vücut yağ yüzdesi (YVY; n = 18, ≥%20) şeklinde iki gruba ayrıldı. İlişki ve grup karşılaştırmaları sırasıyla Spearman korelasyon ve Mann–Whitney U testi ile analiz edildi.
Bulgular: Kadın voleybolcularda vücut kompozisyonu değişkenleri ile üst ekstremiteye özgü reaktif görsel-motor ve algısal-bilişsel performans göstergeleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmadı (p > 0,05). DVY ve YVY grupları arasında reaktif görsel-motor performans, öncelleme zamanına ait hata parametreleri ve birleşik performans skoru açısından anlamlı fark saptanmadı (p > 0,05).
Sonuç: Bu çalışmada kadın voleybolcularda vücut kompozisyonu değişkenleri ile öncelleme zamanı ve üst ekstremiteye özgü reaktif görsel-motor performans arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmadı. Bu nedenle, üst ekstremiteye özgü reaktif görsel-motor performans ve öncelleme zamanı göstergelerinin yalnızca vücut kompozisyonu ile açıklanamayacağı, performans değerlendirmelerinde çok boyutlu bir yaklaşımın gerekli olduğu söylenebilir.