”Yürüksemai Usûlü ile Curcuna usûlü arasındaki ilişkinin bir eser üzerinden incelenmesi


Creative Commons License

İlhan Harmancı A. B. , Gidiş V., Özbek H.

5. Uluslararası Müzik ve Dans Kongresi, Nevşehir, Türkiye, 22 - 26 Temmuz 2019

  • Basıldığı Şehir: Nevşehir
  • Basıldığı Ülke: Türkiye

Özet

Bu bildiride Hacı Ârif Bey’in Nihâvend şarkısından yola çıkılarak Yürük Semâî ve Curcuna usûlleri arasındaki ilişki irdelenecektir. Hacı Ârif Bey’e ait Nihâvend makamındaki “Vücud ıklîminin sultânı sensin” mısrası ile başlayan şarkının iki ayrı notası ritim yönünden analiz edilecektir. Güftekârı bilinmeyen, ancak bestesi Hacı Ârif Bey’e ait Nihâvend makamındaki “Vücud ıklîminin sultânı sensin” mısrası ile başlayan şarkının hem Yürük Semâî hem de Curcuna usûlünde yazılmış iki ayrı notası bulunmaktadır. Her iki notadaki beste ve güfte aynıdır. Daha açık bir ifade ile bu şarkı güfte, makam ve bestesi aynı olacak şekilde iki farklı usûlde notaya alınmıştır ve icra edilmektedir. Şarkının bestekârı tarafından iki farklı usûlde mi bestelendiği, yoksa zamanla bu iki usûlde de icra edilmeye başlanıp günümüze kadar böyle mi geldiği hakkında bir veriye ulaşılamadı. Curcuna veya Yürük Semâî gibi zaman yönünden birbirine eşit iki düzümden oluşmuş usûllerin birbirinin yerine kullanılabileceği sonucuna varılmıştır. Hacı Ârif Bey’in bestesi bukonuda uygun bir örnektir.